Τρίτη 3 Μαρτίου 2026

Ο Γρηγόρης Αυξεντίου συμβολίζει την ενότητα του Ελληνισμού

του Κωνσταντίνου Χολέβα Πολιτικού Επιστήμονα

Κάθε χρόνο στις 3 Μαρτίου η μνήμη μου στρέφεται στον Σταυραετό του Μαχαιρά, τον υπαρχηγό της ΕΟΚΑ, τον ήρωα Γρηγόρη Αυξεντίου. Ήταν 3.3.1957, όταν τον περικύκλωσαν εκατοντάδες Βρετανοί καταδρομείς μετά από προδοσία. Το δικό του Μανιάκι, οι δικές του Θερμοπύλες, ήταν μία σπηλιά κοντά στην ιστορική Ιερά Μονή της Παναγίας του Μαχαιρά. Έδιωξε τους τρεις συντρόφους του και επί ώρες πολεμούσε μόνος του. Στο τέλος οι Βρετανοί τον έκαψαν ανοίγοντας μία τρύπα πάνω από τη σπηλιά.

Ο Ελληνισμός τον θρήνησε και τον τίμησε. Οι αποικιοκράτες τον έθαψαν κρυφά στα Φυλακισμένα Μνήματα, στο Προαύλιο των Κεντρικών Φυλακών για να μην μετατραπεί η κηδεία του σε παλλαϊκή διαδήλωση υπέρ της Ενώσεως της Κύπρου με την Ελλάδα. Ο Γιάννης Ρίτσος τού αφιέρωσε ένα συγκλονιστικό ποίημα όπου μιλά για τις «χοντρές ελληνικές κοκκάλες», από τις οποίες τον αναγνώρισαν απανθρακωμένο οι γονείς του.

Για την ευχαριστία προς τον Θεό Αββάς Ισαάκ ο Σύρος

Για την ευχαριστία προς τον Θεό
Αββάς Ισαάκ ο Σύρος

Η ευχαριστία εκείνου που δέχεται δώρα παρακινεί αυτόν που τα δίνει να δώσει μεγαλύτερα από τα προηγούμενα, ενώ εκείνος που δεν ευχαριστεί στα πολύ μικρά είναι πανούργος και άδικος και στα μεγαλύτερα.

Αυτός που είναι άρρωστος και γνωρίζει την αρρώστια του ευκολύνει τη θεραπεία του, και αυτός που ομολογεί τον πόνο του είναι κοντά στη θεραπεία του.

Στη σκληρή καρδιά πληθύνουν οι πόνοι και στον άρρωστο που αντιδρά στον γιατρό αυξάνει ο παιδεμός.

Δεν υπάρχει αμαρτία ασυγχώρητη παρά η αμετανόητη, και δεν μένει δώρο χωρίς προσθήκη παρά αυτό που στερείται από ευχαριστία· η μερίδα που έλαβε ο ανόητος άνθρωπος του φαίνεται στα μάτια του μικρή.

Ο π. Δημήτριος Γκαγκαστάθης ομιλεί περί προσευχής

Ο π. Δημήτριος Γκαγκαστάθης ομιλεί περί προσευχής

Η προσευχή είναι ένα τηλέφωνον, ένας ασύρματος που επικοινωνείς κατ’ ευθείαν με τον Θεόν. Παίρνεις το νούμερο δια να πιάσης με το τηλέφωνο της προσευχής τον Θεόν και Εκείνος απαντά. Τον ακούς καθαρά, πολύ κοντά τον αισθάνεσαι. Όταν έχης κάτι, να παίρνης το τηλέφωνο και να μιλάς στον Θεόν. Εκείνος σαν πονετικός Πατέρας θα σου ακούση και θα γεμίση την καρδιά σου από χαρά, ειρήνη, αγάπη.

Όταν θέλης να προσευχηθής, να σηκώνεσαι την νύκτα, με άδειο το στομάχι. Τότε, μα τότε δεν υπάρχει καλύτερο και ωραιότερο πράγμα. Όταν κοιμάται ο λαός σε ακούει ο Θεός… Να κράζης στον Θεό, μ’ όλη τη δύναμή σου, από το βάθος της καρδιάς. Ιδιαίτερα να προσεύχεσαι την νύκτα, τότε που ο εχθρός καιροφυλακτεί. Μετά από τις 12 την νύκτα, μέχρι στις 3:30 , τότε βρίσκει ευκαιρία να δράση ο διάβολος, όταν κοιμούνται οι άνθρωποι. Δι’ αυτό ο ποιμήν πρέπει να αγρυπνά δια το ποίμνιον.

Η Κυριακή της Ορθοδοξίας και η εκκωφαντική σιωπή της απουσίας

Του Σωτήρη Μ. Τζούμα 


Οι καμπάνες ήχησαν πανηγυρικά.

Τα εξαπτέρυγα υψώθηκαν.

Τα άμφια έλαμψαν κάτω από τους πολυελαίους.

Στο Φανάρι, στην καρδιά της Ρωμιοσύνης, η Μητέρα Εκκλησία ύψωσε το λάβαρο της Ορθοδοξίας. Στην Αθήνα, η Συνοδική Θεία Λειτουργία σφράγισε τη θεσμική συνέχεια της Πίστεως. Οι κάμερες κατέγραψαν το μεγαλείο, οι οθόνες μας γέμισαν εικόνες εκκλησιαστικής τάξης, ιερότητας και παράδοσης. Αλλά και σε όλα τα ορθόδοξα Πατριαρχεία και τις ορθόδοξες Εκκλησίες ανά την υφήλιο, εορτάστηκε η ημέρα με την πρέπουσα κατάνυξη και ακολουθώντας πιστά την παράδοση. 

Και όμως — πίσω από αυτή τη λαμπρότητα —υπόβοσκε  μια σιωπή.

Όχι η ιερή σιωπή της προσευχής.

Αλλά η σιωπή της απουσίας.

Σαν να εορτάσαμε μια νίκη χωρίς στρατό.

Σαν να υψώσαμε σύμβολα μπροστά σε άδεια βλέμματα.

Σαν να μιλήσαμε για θρίαμβο, ενώ οι επόμενες γενιές δεν ήταν εκεί για να τον ακούσουν.

Η Κυριακή της Ορθοδοξίας δεν είναι θεσμική παράσταση ούτε επετειακή αναπαράσταση ιστορίας. Είναι υπόθεση ζώσα. Είναι σχέση ζωής αιώνων. Είναι κοινότητα. Κι αν η κοινότητα απουσιάζει, τότε ο εορτασμός κινδυνεύει να γίνει καθρέφτης που αντανακλά μόνο εμάς τους ίδιους.

Και ίσως — αυτή να είναι η πιο σκληρή εικόνα απ’ όλες.

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΗΛΕΙΑΣ & ΩΛΕΝΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ 2026 Β ΜΕΡΟΣ ΑΜΑΛΙΑΔΑ


Με ιδιαίτερη επιτυχία και τη συμμετοχή πλήθους κόσμου πραγματοποιήθηκε το διήμερο Σάββατο 14 και Κυριακή 15 Φεβρουαρίου 2026 το Θεολογικό Συνέδριο με θέμα «Εκκλησία και Μετανθρωπισμός», το οποίο συνδιοργάνωσαν η Ιερά Μητρόπολη Ηλείας και Ωλένης και το Παράρτημα της Πανελλήνιος Ένωσις Θεολόγων Ν. Ηλείας. Οι εργασίες φιλοξενήθηκαν στον Πύργο και την Αμαλιάδα, αναδεικνύοντας τον έντονο προβληματισμό της Εκκλησίας γύρω από τις σύγχρονες προκλήσεις που θέτει ο μετανθρωπισμός.

ΤΟ ΠΑΠΙΚΟ «ΠΡΩΤΕΙΟ» ΚΑΙ Η ΠΑΠΙΚΗ «ΣΥΝΟΔΙΚΟΤΗΤΑ» ΟΛΕΘΡΙΑ ΚΑΤΑΛΟΙΠΑ ΤΟΥ ΦΡΑΓΚΙΚΟΥ ΦΕΟΥΔΑΡΧΙΣΜΟΥ (Σχολιασμός σε πρόσφατο «Κονσιστόριο» στο Βατικανό)

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΩΝ

Εν Πειραιεί τη 2α Μαρτίου 2026

ΤΟ ΠΑΠΙΚΟ «ΠΡΩΤΕΙΟ» ΚΑΙ Η ΠΑΠΙΚΗ «ΣΥΝΟΔΙΚΟΤΗΤΑ» ΟΛΕΘΡΙΑ ΚΑΤΑΛΟΙΠΑ ΤΟΥ ΦΡΑΓΚΙΚΟΥ ΦΕΟΥΔΑΡΧΙΣΜΟΥ

(Σχολιασμός σε πρόσφατο «Κονσιστόριο» στο Βατικανό)  

     Έχουμε επανειλημμένως επισημάνει και τεκμηριώσει ότι ο Παπισμός, υπό την πίεση των σύγχρονων εξελίξεων αλλά και της ορθόδοξης κριτικής για τον απολυταρχικό τρόπο διοίκησής του, επιχειρεί να προβάλλει μια νόθα εκδοχή «συνοδικότητας». Πρόκειται για μια μορφή συνοδικότητας που όχι μόνο δεν περιορίζει την παπική απολυταρχία, αλλά, αντιθέτως, την ενισχύει και τη θωρακίζει θεσμικά.

Δευτέρα 2 Μαρτίου 2026

Ἡ διάκριση τῶν λογισμῶν. Ἅγιος Ἰγνάτιος Brianchaninov Ἐπίσκοπος Καυκάσου καί Μαύρης Θάλασσας

Ὁ ὅσιος Βαρσανούφιος ὁ Μέγας εἶπε σ’ ἕναν μοναχό, ποὺ τὸν ρώτησε πῶς νὰ ξεχωρίζει ποιός λογισμὸς προέρχεται ἀπὸ τὸν Θεὸ καὶ ποιός ἀπὸ τοὺς δαίμονες:

«…Οἱ λογισμοὶ ποὺ προέρχονται ἀπὸ τοὺς δαίμονες, πρῶτα-πρῶτα εἶναι γεμᾶτοι ταραχὴ καὶ λύπη, καὶ ἔπειτα σέρνουν κρυφὰ καὶ ἀνεπαίσθητα πρὸς τὰ πίσω. Οἱ δαίμονες ἔρχονται ντυμένοι σὰν πρόβατα, δηλαδὴ ὑποβάλλουν λογισμοὺς ἀρετῆς, ἐνῷ ἀπὸ μέσα τους εἶναι λύκοι ἁρπακτικοὶ (Μάτθ. 7:15). Μ’ ἄλλα λόγια, μὲ τοὺς λογισμοὺς ποὺ φαίνονται καλοὶ ἐνῷ εἶναι κακοί, ἐξαπατοῦν τὶς καρδιὲς τῶν ἁπλοϊκῶν…

Τὸ φῶς τῶν δαιμόνων ἀποδεικνύεται ἐκ τῶν ὑστέρων σκοτάδι. Ἄν, λοιπόν, ὅταν ἀκοῦς ἢ σκέφτεσαι ἢ βλέπεις κάτι, διαπιστώσεις πὼς ἡ καρδιά σου ταράζεται ἔστω καὶ λίγο, αὐτὸ προέρχεται ἀπὸ τοὺς δαίμονες» (Ὁσίων Βαρσανουφίου καὶ Ἰωάννου, Ἀποκρίσεις, ξ’).

Ἀλλὰ καὶ σὲ μιὰν ἄλλη ἀπόκρισή του ὁ μεγάλος ὅσιος σημειώνει:

ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΛΑΝΑΣ: Ο ΕΚΦΡΑΣΤΗΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΙΕΔΕΩΔΟΥΣ ΚΑΙ Ο ΦΟΡΕΑΣ ΤΟΥ ΚΟΛΛΥΒΑΔΙΚΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ

ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΠΛΑΝΑΣ: Ο ΕΚΦΡΑΣΤΗΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΙΕΔΕΩΔΟΥΣ ΚΑΙ Ο ΦΟΡΕΑΣ ΤΟΥ ΚΟΛΛΥΒΑΔΙΚΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ

(Εισήγηση στη Νάξο 10-7-2014)


ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου - Καθηγητού  

     

     Ευχαριστώ από καρδιάς τους διοργανωτές των «Νικοδημίων», οι οποίοι μου έκαναν τη μεγάλη τιμή να με καλέσουν να μιλήσω απόψε για έναν μεγάλο άγιο της Εκκλησίας μας. Για τον ναξιώτη άγιο Νικόλαο Πλανά, ένα πρότυπο ολοκληρωμένου ανθρώπου, ο οποίος, όπως θα δούμε, μπορεί να γίνει οδηγός μας στους ασέληνους δύσκολους καιρούς που διανύουμε. Θα προσπαθήσω να παρουσιάσω τις πτυχές εκείνες του μεγάλου άνδρα, που τον καθιστούν γνήσιο φορέα του ελληνορθοδόξου ιδεώδους και ακόμα φορέα του ησυχαστικού και κολυβαδικού πνεύματος, τα οποία οριοθετούν την γνήσια ορθόδοξη πνευματικότητα. Ιδιαίτερα το κολλυβαδικό κίνημα, όπως είναι γνωστό, μας επανέφερε στις γνήσιες πηγές της Ορθοδοξίας μας και μας απάλλαξε από τις παρείσακτες δυτικές επιδράσεις του σχολαστικισμού, του δικανικού και ευσεβιστικού πνεύματος, που είχαν παρεισφρήσει στην Ορθόδοξη Ανατολή και είχαν αλλοιώσει ως ένα σημείο την ορθόδοξη παράδοσή μας.

Παπαδιαμαντικό Συναξάρι ενός σύγχρονου αγίου, του παπα- Νικόλα Πλανά

2 Μαρτίου: μνήμη του αγίου Νικολάου του Πλανά, προστάτη των εγγάμων ζευγαριών

(Για τον σύγχρονο άγιο Νικόλαο τον Πλανά, επιλέξαμε κάποια γραφόμενα από τον κυρ- Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη, γιατί τον έζησε από κοντά. Στην συνέχεια παραθέτουμε σύντομη βιογραφία του, και σε βίντεο)

Τον παπα – Νικόλαο Πλανά, άσκητήν «ου τον τόπον αλλά τον τρόπον», τον συναντάμε από τον περασμένο ήδη αιώνα να κινείται μεταξύ του “Αη Παντελεήμονα”, του “Αη Γιάννη”, καί του μικρού ναού του προφήτη Έλισσαίου, στην Πλάκα, όπου λειτουργούσε έχοντας στο δεξιό ψαλτήρι τον άγιο των ελληνικών γραμμάτων, τον κυρ – Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη, καί στο αριστερό, τον κυρ – Αλέξανδρο Μωραϊτίδη, πού αργότερα έγινε μοναχός «εν όρεσι καί σπηλαίοις καί εν ταίς όπαΐς της γης».
«Πτηνά της έρημου οί μοναχοί», φτωχοσπουργίτης της Αθήνας ό παπα – Πλανάς, έδήλωσε κάποτε ότι θα επιθυμούσε, όταν αποδημήσει εις Κύριον, να περιτριγυρίζεται «άπ’ όλα τα φτωχαδάκια καί τους απόκληρους της Αθήνας, όπου, στους δρόμους μιας ακοίμητης λειτουργικής ζωής καί καθημερινής διακονίας αγωνιζόταν «ν’ αναγγείλει το λυτρωτικό του Κυρίου μήνυμα» στους φτωχούς, τους υπόδουλους, τους φυλακισμένους, τους τυφλούς, τους αρρώστους, στους κάθε λογής ανθρώπους του κοινωνικού περιθωρίου.

Κυριακή 1 Μαρτίου 2026

Ο ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΙΝΔΟΕΙΡΗΝΙΚΟΥ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΧΟΛΕΒΑΣ

Ο Κοίνος ήταν ένας από τους ικανότερους στρατηγούς του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Ηγήθηκε της φάλαγγας των στρατιωτών από την Ελίμεια, την περιοχή του σημερινού Νομού Κοζάνης. Είχε τη σύνεση να συστήσει στον Αλέξανδρο να σταματήσει την προέλαση όταν πλέον έφτασε στην Ινδία, νίκησε στον Υδάσπη και έφτασε στον Ύφαση ποταμό. Ο Κοίνος διέγνωσε την σωματική και ψυχική κόπωση των Ελλήνων στρατιωτών. Ο Αλέξανδρος σταμάτησε εκεί. Ήταν η πρώτη ιστορική συνάντηση Ελλήνων και Ινδών, η οποία άφησε ισχυρό αποτύπωμα στη μνήμη των δύο λαών.

Σήμερα η Ινδία αποτελεί τη μεγαλύτερη πληθυσμιακά χώρα του πλανήτη και επιζητεί στενές σχέσεις με την Ελλάδα για πολλούς λόγους. Οι πρόσφατες επισκέψεις του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του Υπουργού Εθνικής Άμυνας Νίκου Δένδια στο Νέο Δελχί σηματοδότησαν την έναρξη ή τη συνέχιση συνεργασιών σε τομείς όπως είναι η άμυνα, η τεχνολογία, η θαλάσσια ασφάλεια, το εμπόριο κ.ά.

Τ᾿ Ἀστεράκι, Παπαδιαμάντης Ἀλέξανδρος

Ἐντρυφῶ νὰ κοιτάζω ἀντικρύ μου τὸ μικρὸν μέλαθρον ―ὁποὺ αἱ δοκοὶ τῆς στέγης του, γυμναὶ φατνώματος, φαίνονται ὅλαι καπνισμέναι καὶ μελανωμέναι ἀπὸ τὴν λαμπὴν τῆς μικρᾶς ἑστίας εἰς τὴν γωνίαν, τῆς καιούσης τὸν χειμῶνα― ταπεινὸν ἀνώγειον, μὲ τὸν ἐξώστην τὸν σκεπαστόν, καὶ μὲ τὴν πετρίνην σκάλαν ἀπ᾿ ἔξω, ὅπου ὁ μαστρο-Κυριάκος κρημνίζεται τακτικὰ πᾶσαν Κυριακὴν τὸ βράδυ, ὅταν ἐπιστρέφῃ ἀργὰ εἰς τὴν κατοικίαν. Καθημερινὴ μέθη δι᾿ ἐμὲ εἶναι νὰ κάθωμαι τὸ δειλινόν, ἐπὶ ὥρας, ἕως τὴν δύσιν τοῦ ἡλίου καὶ τὴν πρώτην ἀμφιλύκην, ἔξω ἀπὸ τὸ μικρὸν καπηλεῖον, εἰς τὴν ἐσχατιὰν τοῦ χωρίου, εἰς τὴν σκιὰν καὶ τὴν δρόσον τῶν δύο πελωρίων βαθυφύλλων μορεῶν, ὁπόθεν βλέπω ὅλους τοὺς διαβάτας χωρὶς νὰ κοιτάζω κανένα, ἢ νὰ προμνηστεύω τὴν καλησπέραν κανενός, καὶ θεωρῶ μόνον τὸ μικρὸν ἀνώγειον καλύβι, ὅπου βλέπω ὡς δύο σμαραγδίνας φλόγας νὰ λάμπουν, καὶ δύο σειρὰς μαργαριτῶν νὰ μειδιοῦν, καὶ δύο χρυσαυγεῖς πλοκάμους νὰ κυμαίνωνται, ὡς μετάφρενα περιστερᾶς, κατὰ τὸν Ψαλμῳδόν…

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΜΑΣ

Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΜΑΣ

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου - Καθηγητού

Η Α΄ Κυριακή των Νηστειών είναι αφιερωμένη στην μεγάλη εορτή της Ορθοδοξίας μας. Σύμπασα η Εκκλησία εορτάζει με κάθε λαμπρότητα, με κύριο χαρακτηριστικό του εορτασμού την περιφορά των ιερών εικόνων και την ανάγνωση του Συνοδικού της Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου σε όλους τους ναούς.

Οι Πατέρες της Εκκλησίας μας όρισαν να εορτάζεται η ημέρα αυτή σε ανάμνηση της παύσης της εικονομαχίας και της οριστικής αναστήλωσης των ιερών εικόνων από την ευσεβή βασίλισσα του Βυζαντίου Θεοδώρα (μετέπειτα αγία της Εκκλησίας μας) στις 4-3-843. Το γεγονός αυτό θεωρήθηκε μείζονος σημασίας διότι με τις αποφάσεις της Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου (787), ολοκληρώθηκε η διατύπωση της δογματικής διδασκαλίας της Εκκλησίας μας (τριαδολογικό και χριστολογικό δόγμα). Η εικονομαχική έριδα (726-843) υπήρξε άλλωστε ένας θλιβερός σταθμός της εκκλησιαστικής ιστορίας, η οποία προξένησε αφάνταστη φθορά στο σώμα της Εκκλησίας. Μέσα όμως από αυτή τη λαίλαπα βγήκε και κάτι θετικό, η διατύπωση της θεολογίας των ιερών εικόνων, η οποία κατ ουσίαν, όπως θα δούμε, είναι επέκταση και ανάπτυξη του χριστολογικού δόγματος.

ΟΙ ΔΗΘΕΝ ΥΒΡΕΙΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ ΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ

ΟΙ ΔΗΘΕΝ ΥΒΡΕΙΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ ΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ


ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου - Καθηγητού


       Η Αγία μας Ορθόδοξη Καθολική Εκκλησία καθόρισε, ως όφειλε, επακριβώς τα όρια της αλήθειας και της πλάνης, διότι πιστεύει ότι η αλήθεια είναι συνώνυμη με τη σωτηρία. Οι αποφάσεις των Οικουμενικών Συνόδων περιχαρακώνουν την βιβλική αλήθεια και την αυτοσυνειδησία της Εκκλησίας μας, ώστε να αποτελούν την αλάνθαστη πυξίδα πλεύσης του νοητού σκάφους της ως τα έσχατα της ιστορίας.             

       Μελετώντας με προσοχή το «Συνοδικό» Της Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου, το οποίο διαβάζεται την Κυριακή της Ορθοδοξίας στους ναούς, κατά την τελετή της περιφοράς των Ιερών Εικόνων, μπορούμε να δούμε ξεκάθαρα τη μέριμνα των Πατέρων να καθαρθεί η πίστη της Εκκλησίας από περιρρέουσες ιδέες του παρελθόντος, τις οποίες κάποιοι αναμίγνυαν με την διδασκαλία Της, με στόχο να επικρατεί σύγχυση στους πιστούς. 

Σάββατο 28 Φεβρουαρίου 2026

Λαϊκά έθιμα και παραδόσεις για την 1 Μαρτίου και τον ερχομό της Άνοιξης

Από τη 1η ως τις 31 του Μάρτη, τα παιδιά φορούν στον καρπό του χεριού τους ένα βραχιολάκι, φτιαγμένο από στριμμένη άσπρη και κόκκινη κλωστή, τον «Μάρτη» ή «Μαρτιά». Σύμφωνα με τη λαϊκή παράδοση, ο «Μάρτης» προστατεύει τα πρόσωπα των παιδιών από τον πρώτο ήλιο της Άνοιξης, για να μην καούν. Φτιάχνεται την τελευταία ημέρα του Φεβρουαρίου και φοριέται είτε σαν δαχτυλίδι στα δάχτυλα, είτε στον καρπό του χεριού σαν βραχιόλι. Καμμιά φορά φοριέται ακόμα και στο μεγάλο δάχτυλο του ποδιού, ώστε να μην σκοντάφτει ο κατοχός του.
"Μάρτη" δεν φορούσαν μόνο οι άνθρωποι. Σε σε κάποιες περιοχές της χώρας κρεμούσαν την κλωστή όλη τη νύχτα στα κλαδιά μιας τριανταφυλλιάς για να χαρίσουν ανθοφορία, ενώ σε άλλες περιοχές την έβαζαν γύρω από τις στάμνες για να προστατέψουν το νερό από τον ήλιο και να το διατηρήσουν κρύο.

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ (Ἀποσπάσματα ἀπό κήρυγμα τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου Θεοδώρου Ζήση, ὁμοτίμου καθηγητοῦ Πατρολογίας τοῦ Α.Π.Θ.)

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ

 

(Ἀποσπάσματα ἀπό κήρυγμα τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου Θεοδώρου Ζήση, ὁμοτίμου καθηγητοῦ Πατρολογίας τοῦ Α.Π.Θ.)

 

Ἡ εἰκονομαχία ἦταν μία πραγματική θύελα, μία πραγματική πνευματική καταστροφή, ἡ ὁποία συνετάραξε τό Βυζάντιο (τήν Ρωμηοσύνη) περισσότερο ἀπό ἕναν αἱῶνα. 

Ἄρχισε τό 726, καταδικάστηκε ἀπό τήν Ζ΄ Οἰκουμενική Σύνοδο τό 787 καί ἔληξε τό 843, ὅταν ἡ αὐτοκράτειρα Θεοδώρα μαζί μέ τόν υἱόν της τόν Μιχαήλ ἀποφάσισαν νά ἀναστηλώσουν τίς Ἅγιες Εἰκόνες, τίς ὁποῖες εἶχαν βγάλει ἀπό τούς ναούς εἰκονομάχοι ἀρχιερεῖς καί αὐτοκράτορες.

Κυριακή της Ορθοδοξίας.

Κυριακή της Ορθοδοξίας
 

                  Η Κυριακή της Ορθοδοξίας, κινητή εορτή της Ορθόδοξης Χριστιανοσύνης, εορτάζεται πάντα πανηγυρικά την πρώτη Κυριακή της Αγίας και Μεγάλης Σαρακοστής, της πλέον κατανυκτικής περιόδου του εκκλησιαστικού έτους. Οι απανταχού της γης Ορθόδοξοι πανηγυρίζουν την επικράτηση και τον θρίαμβο της ορθής πίστης επί των αιρέσεων και των εικονομάχων. Έληξε μια διαμάχη 100 και πλέον χρόνων που ταλαιπώρησε την Ρωμαίικη αυτοκρατορία, την Εκκλησία και δίχασε τον Λαό. Εκκλησία και πολιτεία βρήκαν τον δρόμο τους και την ησυχία τους.

                  Ta 100 αυτά χρόνια (729-787, 815-843) ήταν περίοδος πολιτικής και θεολογικής έριδας με διώξεις., εξορίες, κλείσιμο εκκλησιών, κατέβασμα και καταστροφή των ιερών εικόνων και αγιογραφιών από τις εκκλησίες, κλείσιμο μοναστηριών. Πολλά αξιόλογα έργα τέχνης (εικόνες και αγιογραφίες) καταστράφηκαν δια παντός. 

«ΑΥΤΗ Η ΠΙΣΤΙΣ ΤΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ, ΑΥΤΗ Η ΠΙΣΤΙΣ ΤΗΝ ΟΙΚΟΥΜΕΝΗΝ ΕΣΤΗΡΙΞΕΝ» (Η θεραπευτική της Ορθοδοξίας και ο κομπογιαννιτισμός των αιρέσεων)

«ΑΥΤΗ Η ΠΙΣΤΙΣ ΤΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ, ΑΥΤΗ Η ΠΙΣΤΙΣ ΤΗΝ ΟΙΚΟΥΜΕΝΗΝ ΕΣΤΗΡΙΞΕΝ»

 (Η θεραπευτική της Ορθοδοξίας και ο κομπογιαννιτισμός των αιρέσεων)  


ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητού 


     Την Α΄ Κυριακή των Νηστειών η Αγία μας Εκκλησία πανηγυρίζει τον θρίαμβο της αποκρυστάλλωσης του ορθοδόξου δόγματος, με την παύση της εκατονταετούς εικονομαχικής έριδας (726-843), η οποία, όπως είναι γνωστό, συντάραξε την Εκκλησία. Η ευσεβής βασιλομήτωρ Θεοδώρα η Αυγούστα, ως επίτροπος του ανηλίκου υιού της βασιλέως Μιχαήλ Γ΄(842-867), αναστήλωσε οριστικά τις Ιερές Εικόνες στους Ναούς, εφαρμόζοντας τις αποφάσεις της Αγίας Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου (787), σύμφωνα με τις οποίες η προσκύνηση τους δεν είναι ειδωλολατρία, διευκρινίζοντας, ότι δεν προσκυνούμε την ύλη των Εικόνων, αλλά τα εικονιζόμενα πρόσωπα. Όχι μόνον επιτρέπεται η προσκύνησή τους και ιδιαίτερα ο εικονισμός του Χριστού, αλλά επιβάλλεται, διότι αποτελεί ομολογία περί της αληθούς ενανθρωπήσεώς Του. 

      Αποκαλείται και Κυριακή της Ορθοδοξίας, για να δηλωθεί ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία είναι η αληθινή και μοναδική, η Μία, Αγία, Καθολική και Αποστολική Εκκλησία του Χριστού, όπως πιστεύουμε και ομολογούμε στο Σύμβολο της Πίστεως και πως, ό, τι αυτοαποκαλείται ως «εκκλησία» εκτός Αυτής είναι ψεύτικη, στην καλλίτερη περίπτωση λεκτικό σχήμα. Για να γίνει γνωστό ότι μόνη Αυτή διατηρεί, εκφράζει  και διδάσκει απόλυτα απαραχάρακτη την αλήθεια όπως τη δίδαξε ο Χριστός, όπως την παρέλαβαν και διέδωσαν «έως εσχάτου της γης» (Πράξ.1,8) οι άγιοι Απόστολοι, όπως την  κατενόησαν και την οριοθέτησαν από τις πλάνες οι άγιες Σύνοδοι, όπως την παρέλαβαν και μας την παρέδωσαν οι άγιοι και θεοφόροι Πατέρες,  όπως την διατηρεί η αυτοσυνειδησία του ορθοδόξου πληρώματος. Η Ορθόδοξη Καθολική Εκκλησία μας είναι η αληθινή και μοναδική Εκκλησία του Χριστού, διότι αποδεδειγμένα, δεν πρόσθεσε και δεν αφαίρεσε τίποτε από την αρχέγονη πίστη, από ό, τι οι άγιες Σύνοδοι όρισαν, σε αντίθεση με τις παντοειδείς αιρέσεις και κακόδοξες ομάδες, οι οποίες διαφοροποιήθηκαν από Αυτή, αναιρώντας αλήθειες και προσθέτοντας αλλότριες δοξασίες, αποκομμένοι από το αδιαίρετο σώμα Της. 

Η ΠΙΣΤΗ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ (Κυριακή της Ορθοδοξίας)

π. Δημητρίου Μπόκου 


Η αναστήλωση των εικόνων δίνει την ευκαιρία στην Εκκλησία να τονίσει την πιστότητά της στην αποστολική παράδοση, δηλαδή στην μία και μοναδική πίστη που παραδόθηκε μια για πάντα από τον Θεό στους Χριστιανούς. «Τη άπαξ παραδοθείση πίστει τοις αγίοις». Στο Συνοδικό της Ορθοδοξίας, μια συνοπτική έκθεση της Ορθόδοξης πίστης, διακηρύσσεται με εντόνως εμφαντικό τρόπο: «Αύτη η πίστις των Αποστόλων, αύτη η πίστις των Πατέρων, αύτη η πίστις των Ορθοδόξων, αύτη η πίστις την Οικουμένην εστήριξε» (Κυριακή της Ορθοδοξίας).

Γιατί η πίστη των Αποστόλων είναι η βάση της Εκκλησίας; 

Η ΑΓΙΑ ΚΥΡΑΝΝΑ: Η ΗΡΩΙΚΗ ΝΕΟΜΑΡΤΥΣ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ

Η ΑΓΙΑ ΚΥΡΑΝΝΑ: Η ΗΡΩΙΚΗ ΝΕΟΜΑΡΤΥΣ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ


ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητού 


       Η χορεία των Νεομαρτύρων λαμπρύνει και αυτή με το δικό της τρόπο το αγιολόγιο τη Εκκλησίας μας. Χιλιάδες άνδρες και γυναίκες, γέροντες, νέοι, ακόμα και μικρά έδωσαν την ομολογία της πίστεώς τους στο Χριστό και την επισφράγισαν με το αίμα τους και τη ζωή τους. 

      Η αγία Νεομάρτυς Κυράννα είναι μια από αυτούς. Έζησε σε χρόνους χαλεπούς για την Εκκλησία και το Γένος μας, στα μαύρα χρόνια της τουρκοκρατίας, όπου οι βάρβαροι ασιάτες ασκούσαν εξουσία ζωής και θανάτου στους υποδούλους Χριστιανούς και εφάρμοζαν το «νόμο της σπάθας»! Γεννήθηκε στην Αβυσσάκα της Θεσσαλονίκης, τη σημερινή Όσσα Λαγκαδά. Είχε προικιστεί από το Θεό με θαυμαστή εξωτερική ομορφιά και σπάνιο ψυχικό μεγαλείο. Διακρίνονταν από όλα τα άλλα κορίτσια του χωριού για τη σεμνότητά της και την σωφροσύνη της. 

Ὁ Ἅγιος Θεόδωρος ὁ Τήρων, ὅπως στή ζωή του ἠγωνίσθη κατά τῶν εἰδώλων, ἔτσι ἠγωνίσθη καί παρενέβη καί μετά ἀπό τόν θάνατό του, θαυματουργικῶς, διά τοῦ θαύματος τῶν Κολλύβων.

Ὁ Ἅγιος Θεόδωρος ὁ Τήρων, ὅπως στή ζωή του ἠγωνίσθη κατά τῶν εἰδώλων, ἔτσι ἠγωνίσθη καί παρενέβη καί μετά ἀπό τόν θάνατό του, θαυματουργικῶς, διά τοῦ θαύματος τῶν Κολλύβων.

 (Ἀποσπάσματα ἀπό κήρυγμα τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου Θεοδώρου Ζήση, ὁμοτίμου καθηγητοῦ Πατρολογίας τοῦ Α.Π.Θ.) 

Ὁ αὐτοκράτορας Ἰουλιανός -χριστιανός ὤν προηγουμένως-  ἐκδικούμενος τούς χριστιανούς κατ’ αὐτήν τήν πρώτη ἑβδομάδα τῶν Νηστειῶν, εἶπε: «Οἱ χριστιανοί αὐτήν τήν ἑβδομάδα ἐξαγνίζονται, νηστεύουν. Ἐγώ θά τούς βρωμίσω καί θά τούς μιάνω, χωρίς νά πάρουν εἴδηση». Καί δίνει διαταγή στόν ἔπαρχο τῆς Κωνσταντινουπόλεως ν’ ἀποσυρθοῦν ἀπό τήν ἀγορά ὅλα τά τρόφιμα καί νά ξαναμποῦν στά καταστήματα ἄλλα καινούργια τρόφιμα, τά ὁποῖα προηγουμένως εἶχε μιάνει ὁ Ἰουλιανός καί τό ἐπιτελεῖο του μέ αἵματα θυσιῶν ἀπό τράγους καί μόσχους, ἀπό τίς θυσίες τῶν εἰδώλων. Ὅλα μολυσμένα, ὅλα βρώμικα.