Ἡ εἰς ἐπήκοον ἀνάγνωση τῶν μυστικῶν Ἱερατικῶν Εὐχῶν τῆς Λειτουργίας ἀπό ἐμπειρικῆς ἀπόψεως

Ἡ εἰς ἐπήκοον ἀνάγνωση τῶν μυστικῶν Ἱερατικῶν Εὐχῶν τῆς Λειτουργίας ἀπό ἐμπειρικῆς ἀπόψεως

Παν. Δ. Παπαδημητρίου, PhD
αʹ ἔκδοσις, 28/5/2026

(γιά καλύτερη ἐμπειρία ἀνάγνωσης, γιά τίς παραπομπές, τίς ἀναφορές, κτλ., δεῖτε παρακάτω τό PDF)

«κλείσας τὴν θύραν σου πρόσευξαι τῷ Πατρί σου τῷ ἐν τῷ κρυπτῷ», Ματθ. ϛʹ 5-6
«μυστικῆς ἐπιτελουμένης Εὐχῆς» (Ἅγ. Γρηγόριος Νύσσης, 4ος αἰ.)
«μίαν μὲν τὴν πρώτην [Εὐχὴν] διὰ σιωπῆς», ΙΘʹ (19ος) Κανὼν τῆς Συνόδου τῆς Λαοδικείας

Χαρακτηριστικὸ τῶν Ὀρθοδόξων εἶναι ἡ τήρηση τῆς Παραδόσεως. Ἡ τήρηση τῆς Ἱερᾶς Παραδόσεως εἶναι Ἀποστολικὴ ἐντολή. Στήκετε, καὶ κρατεῖτε τὰς Παραδόσεις (Βʹ Θεσ. βʹ 15). Πάντα εὐσχημόνως καὶ κατὰ Τάξιν γινέσθω (Αʹ Κορ. ἰδʹ 40). Στὴν διακονία στὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία δὲν κάνει ὁ καθένας του κεφαλιοῦ του, ἀλλιῶς κοινῶς προτεσταντίζει. Ἡ Ἐκκλησία εἶναι «ἑπομένη τοῖς Ἁγίοις Πατράσι», ὄχι ἑπομένη ταῖς προσωπικαῖς γνώμαις ἑκάστου. Γιατί πρέπει νὰ τηρεῖται ἡ Παράδοση τῆς Ἐκκλησίας; Ἡ Ἱερὰ Παράδοση εἶναι ἡ ἀσφαλὴς ὁδὸς τῆς Ἐκκλησίας, ἡ ὁδὸς τῶν Ἁγίων Πατέρων, ἡ ἀσφαλὴς ὁδὸς τῆς θείας λατρείας, τῆς προσευχῆς, τῆς μετανοίας, τῆς καθάρσεως, τοῦ φωτισμοῦ καὶ τῆς θεώσεως.

Ἡ σωτηρία τῆς ψυχῆς μας

ΣΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ἑορτές, καὶ ἐν προκειμένῳ τὴν Ἁγία Πεντηκοστή, θὰ πρέπει νὰ στοχαζόμαστε ποιὸς θὰ πρέπει νὰ εἶναι ὁ σκοπὸς τῆς ζωῆς μας, ποῦ εἶναι ἡ σωτηρία τῆς ψυχῆς μας! Ὁ ἅγιος Νικόλαος Ἀχρίδος μᾶς συμβουλεύει: «Ποιὸς εἶναι ὁ σκοπὸς τῆς πίστεως; Ἡ σωτηρία τῆς ψυχῆς. Ποιὸς εἶναι ὁ καρπὸς τῆς πίστεως; Ἡ σωτηρία τῆς ψυχῆς. Ἑπομένως, δὲν προσ­κολλώμεθα στὴν πίστη γιὰ τὴν πίστη, ἀλλὰ γιὰ τὴ σωτηρία τῶν ψυχῶν μας. Κανεὶς δὲν ταξιδεύει χάριν τοῦ δρόμου, ἀλλὰ ἐπειδὴ κάποιος ἢ κάτι τὸν περιμένει στὴν ἄλλη ἄκρη τοῦ δρόμου. Κανεὶς δὲν πετάει ἕνα σχοινὶ στὸ νερό, μέσα στὸ ὁποῖο κάποιος πνίγεται, χάριν τοῦ σχοινιοῦ, ἀλλὰ χάριν ἐκείνου ὁ ὁποῖος πνίγεται. Ὁ Θεὸς μᾶς ἔδωσε τὴν πίστη σὰν ἕνα δρόμο, στὸ τέλος τοῦ ὁποίου οἱ ταξιδιῶτες θὰ λάβουν τὴ σωτηρία τῶν ψυχῶν τους. 

Ὁ Θεὸς ἐξέτεινε τὴν πίστη σὰν ἕνα σχοινὶ σ’ ἐμᾶς, οἱ ὁποῖοι πνιγόμαστε στὰ μαῦρα νερὰ τῆς ἁμαρτίας, τῆς ἄγνοιας καὶ τῶν παθῶν, ὥστε μὲ τὴ βοήθεια τῆς πίστεως νὰ σώσουμε τὶς ζωές μας. Αὐτὸς εἶναι ὁ σκοπὸς τῆς πίστεως. Ὅποιος γνωρίζει τὴν ἀξία τῆς ἀνθρώπινης ψυχῆς, πρέπει νὰ παραδεχθεῖ ὅτι δὲν ὑπάρχει στὸν κόσμο τίποτε πιὸ ἀπαραίτητο ἢ πιὸ ὠφέλιμο ἀπὸ τὴν πίστη. Ἕνας ἔμπορος ποὺ μεταφέρει πολύτιμους λίθους σ’ ἕνα πήλινο σκεῦος, συντηρεῖ ἐπιμελῶς τὸ σκεῦος καὶ τὸ διαφυλάσσει, τὸ κρύβει καὶ τὸ ἐπιτηρεῖ. Μήπως ὁ ἔμπορος μεριμνᾶ καὶ ἐπιβλέπει μὲ τόση φροντίδα τὸ σκεῦος, χάριν τοῦ σκεύους; Ὄχι, φροντίζει γιὰ τοὺς πολύτιμους λίθους ποὺ αὐτὸ περιέχει»! Αὐτὴ τὴν σωτήρια περίοδο ἂς φροντίσουμε γιὰ τὴν σωτηρία τῆς ψυχῆς μας!

Τὸ Πιστεύω τοῦ Ἁγίου Νεκταρίου. Ἅγιος Νεκτάριος Ἐπίσκοπος Πενταπόλεως

Ἔλεγε ὁ Ἅγιος Νεκτάριος: «Ὁ Θεός γιά μένα εἶναι δόξα, πλοῦτος καί καύχημα. Εἶναι τό γλυκύτατο καί πιό εὐχάριστο πράγμα. Εἶναι ἡ φροντίδα καί τό ἐντρύφημά μου. Ἡ ψυχή μου εἶναι δημιούργημα τῆς πνοῆς τοῦ Θεοῦ. Τό σῶμα μου εἶναι πλάσμα τοῦ Θεοῦ. Θείᾳ χάριτι εἶμαι γένος τοῦ Θεοῦ. Ἀπ᾿ τό Θεό ἔλαβα τήν ὕπαρξη ἀλλά καί τή δυνατότητα νά κινοῦμαι, ν᾿ ἀναπνέω καί νά μιλάω.

Στό Θεό καθημερινά ἐμπιστεύομαι τό πνεῦμα μου. Στό Θεό προσεύχομαι. Ζῶ μέ τό Θεό, δουλεύω καί βρίσκομαι μέ τό Θεό»…

Εἶμαι εὐτυχισμένος μέ τό μεγάλο, ἰσχυρό καί ζῶντα Θεό, ὁ ὁποῖος εἶναι πάροχος βοηθός καί τελειωτής τῶν καλῶν. Εἶναι ἐπόπτης τῶν ὅσων σκέφτομαι, λέω καί κάνω. Δέχομαι τό Θεό ὡς φοβερό κριτή τῶν ὅσων ἔχω κάνει. Ἔχω Θεό ἤπιο καί συγχωρητικό, μακρόθυμο καί πολυέλεο, σωτήρα καί λυτρωτή.

Γνωρίζω Θεό πού εἶναι ἡ ἀρχή τῶν πάντων, πού δίνει τά ἀγαθά, πού εἶναι προνοητής, ἐπόπτης, πάνσοφος, παντογνώστης, πού γνωρίζει καί τά μέλλοντα καί τά παρόντα καί τά παρελθόντα. Ὑμνῶ, δοξάζω, εὐλογῶ καί ὑπερυψώνω τόν ἀγαθό, ἅγιο, δίκαιο καί ἀληθινό Θεό».

Άγιος Παΐσιος ο Αγιορείτης_Πριν από λίγα χρόνια έβλεπες στα Κοινόβια μια κατάσταση Λαυσαϊκού.

Έβρισκες και πλανεμένους και δια Χριστόν Σαλούς και μοναχούς με διορατικό χάρισμα και με ιαματικά χαρίσματα.

Σήμερα, ούτε με διορατικό χάρισμα βρίσκεις ούτε με ιαματικά χαρίσματα ούτε δια Χριστόν Σαλούς.

Εμείς έχουμε την άλλη σαλάδα· την σαλάδα του κόσμου.

Γίναμε “εγκέφαλοι”· γι’ αυτό και παλαβώσαμε.

Μπήκε πολλή κοσμική λογική και αυτή η πολλή λογική κατέστρεψε τα πάντα.

Και το κακό είναι που δεν το καταλαβαίνουμε.

Μακάριοι, όσοι κατόρθωσαν να ζουν στην αφάνεια και απέκτησαν μεγάλες αρετές και δεν απέκτησαν ούτε και μικρό όνομα.

Μακάριοι, όσοι κατόρθωσαν να κάνουν τον παλαβό και, με αυτόν τον τρόπο, προφύλαξαν τον πνευματικό τους πλούτο.

Μακάριοι, όσοι έχουν γεννηθεί τρελλοί και θα κριθούν και ως τρελλοί· και, έτσι, θα εισαχθούν στον Παράδεισο χωρίς διαβατήριο.

Μακάριοι, και τρις μακάριοι, είναι εκείνοι οι πολύ γνωστικοί που κάνουν τον τρελλό για την αγάπη του Χριστού και κοροϊδεύουν όλη την ματαιότητα του κόσμου, που η δια Χριστόν αυτή τους τρέλλα και σαλότητα αξίζει περισσότερο απ’ όλη την γνώση και την σοφία των σοφών όλου του κόσμου τούτου.

Η πολιτισμική κρίση στη Δύση. Του Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου

Η πολιτισμική κρίση στη Δύση
Του Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου

 

         Η πολιτισμική κρίση στη Δύση είναι άποψη σημαντικών διανοουμένων της του 20ού αιώνα. Μεταξύ αυτών είναι ο Γερμανός φιλόσοφος του πολιτισμού και της ιστορίας Όσβαλντ Σπένγκλερ, του οποίου φέτος είναι τα 90χρονα από τον θάνατό του (1880-1936). Ο Σπένγκλερ έγραψε μεταξύ του 1918 και του 1922 το κλασσικό δίτομο ογκώδες  έργο του «Η παρακμή της Δύσης», το οποίο κυκλοφορείται και στα ελληνικά από τις εκδόσεις «Τυπωθήτω – Γιώργος Δαρδανός». Ένας άλλος σημαντικός λόγιος του 20ού αιώνα που υπήρξε κριτικός προς την πολιτισμική πορεία της Δύσης είναι ο Γάλλος Αντρέ Μαλρό, που φέτος συμπληρώνονται 50 χρόνια από τον θάνατό του (1901-1976).

Δεν μπορείς να είσαι χριστιανός, αν δεν έχεις το Άγιο Πνεύμα. π. Συμεών Κραγιόπουλος (†)

Δεν μπορείς να είσαι χριστιανός, αν δεν έχεις το Άγιο Πνεύμα

π. Συμεών Κραγιόπουλος (†) 

Όλα όσα έκανε ο Θεός – που ήρθε και έγινε άνθρωπος και σταυρώθηκε και αναστήθηκε – τα έκανε, ώστε να έρθει στη συνέχεια το Πνεύμα το Άγιο, για να αγιάζει τους πιστούς, να αγιάζει τις ψυχές. Αυτός είναι ο απώτερος σκοπός. Και ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο η εορτή η σημερινή της Πεντηκοστής είναι από κάποια πλευρά η μεγαλύτερη όλων.

Όπως γνωρίζουμε, το σπουδαιότερο σημείο της θείας Λειτουργίας είναι η επίκληση και η κάθοδος του Αγίου Πνεύματος, για να γίνει ο άρτος Σώμα Χριστού και ο οίνος Αίμα Χριστού. Και όλο το μυστήριο γίνεται ακριβώς για να έρθει η ώρα που θα κοινωνήσουν οι πιστοί, και με τη θεία Κοινωνία να γίνει η ένωση του ανθρώπου με τον Θεό, του Θεού με τους ανθρώπους. Αυτός είναι ο απώτερος σκοπός.

Κάθε αἵρεση βλασφημεῖ τόν Ἅγιο Πνεῦμα

Κάθε αἵρεση βλασφημεῖ τόν Ἅγιο Πνεῦμα

 

Τοῦ ἁγίου Ἰγνατίου Μπριαντσανίνωφ

 

Ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία πάντοτε θεωροῦσε τήν  αἵρεση θανάσιμο ἁμάρτημα, πάντοτε δίδασκε ὅτι ὁ ἄνθρωπος πού προσβάλλεται ἀπό τήν φοβερή ψυχική ἀσθένεια τῆς αἱρέσεως εἶναι πνευματικά νεκρός, ξένος πρός τήν θεία χάρη καί τήν σωτηρία, κοινωνός τοῦ διαβόλου καί ἀκόλουθός του στήν αἱώνια κόλαση. Ἡ αἵρεση εἶναι γέννημα τοῦ διαβόλου, ἐπινόησή του, εἶναι σχεδόν εἰδωλολατρία. Οἱ ἄγιοι Πατέρες ἀποκαλοῦν συνήθως τήν εἰδωλολατρία ἀσέβεια καί τήν αἵρεση δυσσέβεια. 

Ὅποιος διαβάσει μέ προσοχή τά Πρακτικά τῶν Ἁγίων Συνόδων, εὔκολα θά πεισθεῖ ὅτι ὁ χαρακτήρας τῶν αἱρετικῶν εἶναι σατανικός. 

Κάθε αἵρεση βλασφημεῖ τόν Ἅγιο Πνεῦμα. Ὅλων τῶν αἱρέσεων ἡ οὐσία εἶναι ἡ βλασφημία. 

                                                                                         

(Ἀπό τό βιβλίο τοῦ ἁγίου Ἰγνατίου Μπριαντσανίνωφ ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ, σελ. 209, ἐκδόσεως Ἱερᾶς Μονῆς Παρακλήτου 2024. ) 

Η ημέρα της Αγίας Τριάδος, Γέροντας Εφραίμ Φιλοθεΐτης

Η ημέρα της Αγίας Τριάδος

Γέροντας Εφραίμ Φιλοθεΐτης

Μετά από λίγες ημέρες η Ορθόδοξη Εκκλησία μας θα εορτάσει πανηγυρικά την μεγάλη και λαμπροφόρο ημέρα της Πεντηκοστής, κατά την οποία το Πνεύμα το άγιον κατέβη στους αγίους Αποστόλους εν είδει πυρίνων γλωσσών και τους ανέδειξε από αγράμματους σοφούς, από αδύνατους ανθρώπους σε λιοντάρια του Θεού. Έχουμε μια απόδειξη αυτού του θαύματος, δηλαδή την ανθρώπινη αδυναμία και την έκφραση της δυνάμεως του Θεού, το πώς όταν επισκιάσει τον άνθρωπο τον αδύνατο τον κάνει δυνατό, ισχυρό και ωφέλιμο.

Ο απόστολος Πέτρος σαν άνθρωπος, πάνω στην αδυναμία του, αρνήθηκε τον Χριστό. Όταν όμως το Πνεύμα το άγιο επεφοίτησε κατά την ημέρα της Πεντηκοστής, έγινε λιοντάρι και κήρυξε το Ευαγγέλιο, κήρυξε τον Χριστό μας και μαρτύρησε με σταυρικό θάνατο. Και ακριβώς η ημέρα της Πεντηκοστής είναι η μέρα που πανηγυρίζει η Εκκλησία μας την Αγία Τριάδα, πανηγυρίζει το άγιο Πνεύμα, το οποίο επεφοίτησε και ανέδειξε τους αγίους Αποστόλους πανσόφους και σωτήρες του κόσμου. Γιατί την μεγάλη και πάμφωτο ημέρα του αγίου Πνεύματος, κάθε ψυχή που είναι προετοιμασμένη το δέχεται αυτό το άγιο Πνεύμα και γίνεται και αυτή φως και φωστήρας του Χριστού.

«ΠΑΝΤΑ ΧΟΡΗΓΕΙ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΟ ΑΓΙΟΝ» (Θεολογικό σχόλιο στην εορτή του Αγίου Πνεύματος)

«ΠΑΝΤΑ ΧΟΡΗΓΕΙ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΟ ΑΓΙΟΝ»

(Θεολογικό σχόλιο στην εορτή του Αγίου Πνεύματος)

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου - Καθηγητού

      Η μεγάλη εορτή της Πεντηκοστής, την οποία η Εκκλησία μας εορτάζει και πανηγυρίζει λαμπρά, φέρνει στη σκέψη όλων ημών των πιστών το τρίτο Πρόσωπο της Τριαδικής Θεότητας, το Πνεύμα το Άγιο, τον Παράκλητο, κι’ αυτό διότι, το Θείο Αυτό Πρόσωπο είναι ο πρωτοστάτης αυτής της εορτής. Η κάθοδός Του στον κόσμο την ευλογημένη εκείνη ημέρα της Πεντηκοστής, στο υπερώο της Ιερουσαλήμ (Πράξ.2,1) σήμανε μια νέα εποχή για την πορεία του κόσμου και την ιστορία της σωτηρίας του ανθρωπίνου γένους. 

      Για τον πολύ κόσμο και  δυστυχώς και για πολλούς πιστούς ο Κύριος και Θεός μας Άγιον Πνεύμα είναι o «μεγάλος άγνωστος» και λίαν δυσχερής η κατανόησή Του. Δεν είναι άμοιρη ευθυνών βεβαίως η δυτικής εμπνεύσεως εικονογραφία της Αγίας Τριάδος, η οποία παρουσιάζει τον Θεό Παράκλητο με τη απαράδεκτη πτηνομορφική παράσταση περιστεράς, με συνέπεια να μην εκλαμβάνεται από τους μη έχοντας θεολογική παιδεία και εκκλησιαστική συνείδηση, ως θείον Πρόσωπο, αλλά ως μια απλή συμβολική παράσταση κάποιας αφηρημένης δυνάμεως του Θεού. Επί τη ευκαιρία είναι ανάγκη η εν λόγω εικονική παράσταση της Αγίας Τριάδος να αποσυρθεί από την ορθόδοξο λατρεία και να αντικατασταθεί από την συμβολική παράσταση των τριών αγγέλων της Φιλοξενίας του Αβραάμ. Αυτή είναι η γνήσια ορθόδοξη εικονογράφηση του Τριαδικού Θεού.

Ο φόβος του Θεού είναι διπλός. Από τη Φιλοκαλία

Ο φόβος του Θεού είναι διπλός

Από τη Φιλοκαλία 

Ο πρώτος φόβος, των αρχαρίων.

Να γνωρίζεις λοιπόν φίλτατε ότι ο φόβος του Θεού είναι δύο ειδών, ο φόβος των αρχαρίων και ο φόβος των τελείων. Για το πρώτο είδος έχει γραφεί: «Αρχή της σοφίας είναι ο φόβος του Κυρίου» (Παροιμ. 1:7), και: «Ελάτε, τέκνα, ακούστε με· θα σας διδάξω το φόβο του Κυρίου» (Ψαλμ. 32:12), και ότι «με το φόβο του Κυρίου φεύγει καθένας από το κακό» (Παροιμ. 15:27), και: «Όπου υπάρχει φόβος, εκεί υπάρχει τήρηση των εντολών».

Λέει και ο όσιος Ισαάκ: «Ο φόβος του Θεού είναι η αρχή της αρετής· λένε ότι γεννιέται από την πίστη και σπέρνεται μέσα στην καρδιά όταν αποχωριστεί η διάνοια από τον περισπασμό του κόσμου για να συνάξει τους λογισμούς της που περιπλανιούνται λόγω του μετεωρισμού και να τους στρέψει στη μελέτη της αποκαταστάσεώς μας στη μέλλουσα ζωή. Αρχή της αληθινής ζωής του ανθρώπου είναι ο φόβος του Θεού. Αυτός όμως δεν πείθεται να μείνει μέσα στην ψυχή όπου υπάρχει μετεωρισμός σε οτιδήποτε. Σοφίσου να βρεις κάποιο τρόπο να βάλεις αφετηρία στο δρόμο σου το φόβο του Θεού· και σε λίγες ημέρες φτάνεις στην πύλη της βασιλείας χωρίς κυκλογυρίσματα του δρόμου.»

Κωνσταντίνος Χολέβας: Η διαχρονική συνέχεια του Ελληνισμού

ΕΛΑΣ ΣΤΟ ΘΗΣΕΙΟ: ΔΙΧΑΣΤΙΚΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΣΥΝΕΙΡΜΟΙ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΧΟΛΕΒΑΣ

Hélas με ένα l στα γαλλικά σημαίνει: Αλλοίμονο! Ο κ. Τσίπρας μάλλον δεν το γνωρίζει, διότι η διεθνής εμπειρία του βασίσθηκε στη χρήση της αγγλικής γλώσσας. ΕΛΑΣ είναι ο τίτλος του νέου κόμματός του που ανακοινώθηκε την Τρίτη 26 Μαΐου στο Θησείο.

Γιατί επελέγη αυτός ο τίτλος; Σε ποιο ακροατήριο απευθύνεται; Είναι προφανές ότι ο πρώην Πρωθυπουργός έχει εγκαταλείψει την προσπάθεια προσέγγισης του Κέντρου (όπως και αν το εννοεί κανείς) και επιδιώκει να συγκινήσει ένα αποκλειστικά αριστερό κοινό, το οποίο κατανοεί την αναφορά στον ΕΛΑΣ του 1944. Ειδικά δε η σύνδεση ΕΛΑΣ και Θησείου, για όσους γνωρίζουν τη νεώτερη Ιστορία της χώρας, φέρνει στη μνήμη διχαστικούς συνειρμούς.

Μόλις ξεκίνησαν τα Δεκεμβριανά του 1944, ο ΕΛΑΣ και το ΚΚΕ επιτέθηκαν στην περιοχή του Θησείου σε αντικομμουνιστικές ένοπλες ομάδες της εποχής εκείνης. Για τη συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων είναι μία περίοδος θολή ή άγνωστη. Όμως ο στόχος του κ. Τσίπρα είναι να προσελκύσει εκείνη τη μερίδα της Αριστεράς, η οποία διατηρεί τη μνήμη της Εμφύλιας διαμάχης που επακολούθησε μετά την Απελευθέρωση του 1944.

Προχωρούμε ανάποδα (Σωτήρης Γουνελάς)

«Κάναμε ό, τι μπορούσαμε στην μετά τον Διαφωτισμό εποχή, για να καταστρέψουμε το μυθικό, να παραχωρήσουμε το μη λογικό στις «καλές τέχνες», τις οποίες διαφοροποιήσαμε από την σοβαρή φιλοσοφική σκέψη. Έτσι κατα­στρέψαμε την κοσμοθεωρία (η έμφαση στην λέξη κόσμος), την κατανόηση του κόσμου, στον οποίο ζούμε, ως μυστηρίου, ως ιερής πραγματικότητας πολύ πιο ευρύτερης από ό, τι το ανθρώπινο μυαλό μπορεί να συλλάβει ή να περιλάβει, ως μιας κοσμικής λειτουργίας, όπως περιγράφει τον κόσμο ο Έλληνας Πατέρας της Εκκλησίας Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής τον έβδομο αιώνα.»

Μητροπολίτου Περγάμου Ιωάννη, Η Κτίση ως Ευχαριστία, Ακρίτας, σ. 43.

«[…] υψώθηκε ένας ουμανισμός, ο οποίος ήθελε να είναι η συνέχεια του ελληνικού ουμανισμού, αλλά που υπήρξε ακριβώς το αντίθετό του. Για τους Έλληνες η φύση ήταν το μέτρο των πάν­των και η επιστήμη προσέφερε την αρετή. Στο εξής η φύση θα είναι αντικείμενο και η επιστή­μη θα προσφέρει την εξουσία […]για να γίνει δύ­ναμη και αναγγελία της βασιλείας του ανθρώπου, βίαιη ανάκριση της φύσης και κατάφα­ση της απόλυτης εξουσίας του υποκειμένου που την κατανοεί για να την κυριαρχήσει».

Η ΕΠΙΛΟΓΗ, Ι. ΚΟΥΡΕΜΠΕΛΕΣ

Η ΕΠΙΛΟΓΗ

ΠΟΙΟΣ ΜΕ ΚΟΙΤΑΕΙ,

ΠΟΙΟΣ ΑΙΣΘΑΝΕΤΑΙ,

ΑΕΡΑΣ ΕΙΜΑΙ ΠΛΑΪΝΟΣ,

ΓΟΡΓΑ ΠΕΡΝΑΕΙ ΚΙ ΟΛΟ ΧΑΝΕΤΑΙ

Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ Ο ΔΙΠΛΑΝΟΣ.

---

ΠΥΚΝΟΙ ΚΑΠΝΟΙ ΑΝΑΚΥΚΛΩΝΟΝΤΑΙ

ΣΕ ΟΘΟΝΕΣ ΤΗΛΕΦΩΝΙΚΕΣ

ΚΙ Ο,ΤΙ ΔΕΝ ΘΕΛΕΙΣ ΣΗΜΕΙΩΝΕΤΑΙ

ΣΕ ΙΝΕΣ ΠΟΥ ‘ΝΑΙ ΟΠΤΙKEΣ.

---

ΤΑ ΣΩΜΑΤΑ ΜΑΣ ΞΕΝΩΘΗΚΑΝΕ,

ΦΙΛΕΣ ΜΑΣ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΦΥΛΑΚΕΣ

ΚΙ ΟΣΟΙ ΤΥΧΟΝ "ΑΓΑΠΗΘΗΚΑΝΕ",

ΟΙ ΑΓΑΠΕΣ ΗΤΑΝ ΥΛΙΚΕΣ.

---

ΠΑΜΕ ΜΟΝΑΧΑ ΣΕ ΜΟΝΟΔΡΟΜΟ,

ΚΙ ΑΥΤΟ ΤΟ ΛΕΜΕ ΕΠΙΛΟΓΗ,

ΝΕΡΟ ΜΑΣ ΔΙΝΟΥΝ ΑΠΟ ΥΠΟΝΟΜΟ

ΚΑΙ ΛΕΜΕ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟ ΠΗΓΗ.

---

Ι. ΚΟΥΡΕΜΠΕΛΕΣ

28.5.26

Η ΑΓΑΠΗ ΤΗΣ ΦΥΣΕΩΣ-Μεσ’ από τα ιερά κείμενα (Φώτη Κόντογλου)

(Άρθρο του Φώτη Κόντογλου στην ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ 9/3/1952)

Τεχνική: Μολύβι σε χαρτί κολλημένο σε χαρτόνι

Διαστάσεις: 14 Χ 12 εκ.

Συλλογή: Οικογένεια Κόντογλου

Τώρα που αρχίζει να ξυπνά η φύση από την παγωνιά του χειμώνα και που ζεσταίνουνται τα σπλάχνα της γης κι όλα τα πλάσματα σαν να γίνουνται το καθένα και μια βρύση, απ’ όπου πηδά με χαρά η ζωή , έρχεται στο στόμα μας μονάχη της η ευχαριστία μας για τον Πατέρα μας, που μας έπλασε, για Κείνον που μας έβγαλε από τη ανυπαρξία και μας έδωσε πνοή ζωής και όρεξη αγάπης. Η καρδιά μας σκιρτά και θέλει να υμνήσει τον Κύριο «εν φωνή αγαλλιάσεως ήχου εορτάζοντος».

Τα βιβλία της θρησκείας είναι γεμάτα από ύμνους στην ωραιότητα που έχουνε τα θαυμαστά δημιουργήματα του Θεού. 

Η Παλαιά Διαθήκη είναι καταστολισμένη με ποιητικά λόγια και περιγραφές για τα φυσικά φαινόμενα του ουρανού και της γης, για τη θάλασσα, για τα βουνά, για τους ποταμούς, για τα δένδρα, για τα ζώα, για τα λουλούδια, για όλα τα πλάσματα, άψυχα και ζωντανά. Αλλά και στο Ευαγγέλιο βρίσκουνται συχνά τέτοια λόγια για τη φύση, που μ’ όλη τη συντομία τους και την απλότητά τους χαράζουνται βαθειά στην ψυχή του ανθρώπου. Τα εκκλησιαστικά βιβλία μας έχουνε κι εκείνα θησαυρό από ποιητικά λόγια για τα φυσικά κτίσματα, γραμμένα από του υμνωδούς της Ορθοδοξίας, τα Μηναία, το Ρολόγι, το Ευχολόγιο, η Παρακλητική, το Τριώδιο

ΤΟ ΠΑΝΑΓΙΟΝ ΠΝΕΥΜΑ «ΟΛΟΝ ΣΥΓΚΡΟΤΕΙ ΤΟΝ ΘΕΣΜΟΝ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ»

ΤΟ ΠΑΝΑΓΙΟΝ ΠΝΕΥΜΑ «ΟΛΟΝ ΣΥΓΚΡΟΤΕΙ ΤΟΝ ΘΕΣΜΟΝ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ»   

   

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου -Καθηγητού

       Η μεγάλη εορτή της Πεντηκοστής και η Δευτέρα του Αγίου Πνεύματος αποτελούν έναν ακόμα σημαντικό εορτολογικό σταθμό του εκκλησιαστικού ενιαυτού, κατά τον οποίο προσκυνούμε τον Άγιο Τριαδικό Θεό, τον μόνο αληθινό Θεό και τιμούμε το Πανάγιο Πνεύμα, το Οποίο έχει τον πρωταγωνιστικό ρόλο στην μεγάλη αυτή Δεσποτική εορτή. 

      Η ευλογημένη κάθοδός Του, στο υπερώο της Ιερουσαλήμ, «εν τῷ συμπληροῦσθαι τὴν ἡμέραν τῆς Πεντηκοστῆς», όπου ήταν συναγμένοι οι άγιοι Απόστολοι, «ἅπαντες ὁμοθυμαδὸν ἐπὶ τὸ αὐτό»[1], άνοιξε ένα νέο κεφάλαιο στην ιστορία του κόσμου. Ήρθε να αναδημιουργήσει τη σεσαθρωμένη δομή του πτωτικού κόσμου, να διαχύσει τους αστείρευτους ποταμούς των σωτήριων άκτιστων ενεργειών του Θεού και να βάλλει σε νέα τροχιά την πορεία της ανθρωπότητας. Να οδηγήσει «εις πάσαν την αλήθειαν»[2] τους «καθημένους εν σκότει … εν χώρα και σκιά θανάτου»[3].

Ορθοδοξία και Ελληνισμός σε μια Ευρώπη χωρίς ταυτότητα

Του Κωνσταντίνου Χολέβα – Πολιτικού Επιστήμονα

Το 2021 η Μαλτέζα Επίτροπος Ισότητας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Έλενα Ντάλλι προκάλεσε έντονες αντιδράσεις με ένα έγγραφο, με το οποίο πρότεινε μία Ευρώπη χωρίς Χριστούγεννα, χωρίς Χριστιανικές ρίζες, χωρίς ταυτότητα. Ευτυχώς η Πρόεδρος της Ευρ. Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάϊεν προέβη σε απόσυρση του εγγράφου, το οποίο εξέφραζε προσωπικές απόψεις της Επιτρόπου από τη Μάλτα. Το κείμενο απηχεί μία τάση μειοψηφική μεν, αλλά ανησυχητική. Διότι, αν η Ευρώπη παύσει να αναγνωρίζει τις Χριστιανικές ρίζες της, δεν θα είναι Ευρώπη. Θα είναι ένας άμορφος χυλός χωρίς ταυτότητα και πιθανόν χωρίς δημοκρατικές αξίες.

Τα θεμέλια του ευρωπαϊκού πολιτισμού είναι η Αρχαία Ελληνική Γραμματεία (φιλοσοφία, ιστορία, ρητορική, τραγωδία), το ρωμαϊκό (ή ορθότερα βυζαντινο-ρωμαϊκό δίκαιο και η Χριστιανική διδασκαλία. Αυτή είναι η ουσία του κλασικού ορισμού της Ευρώπης, τον οποίο έδωσε ο σπουδαίος Γάλλος ποιητής του 20ού αιώνος Πωλ Βαλερύ. Θυμίζω τα λόγια του:

Άγιο Πνεύμα, Αγία Γραφή, θεία Κοινωνία, Άγιος Ιννοκέντιος Μόσχας

Ένας τρόπος, με τον οποίο μπορούμε να πάρουμε το Άγιο Πνεύμα, είναι η ανάγνωση και ακρόαση της Αγίας Γραφής.

Η Αγία Γραφή είναι για τον άνθρωπο ένα θησαυροφυλάκιο, απ’ όπου μπορεί να αντλήσει φως και ζωή· φως, που φωτίζει και σοφίζει, και ζωή, που ζωογονεί και παρηγορεί και ευφραίνει. Η Αγία Γραφή είναι ένα από τα πολυτιμότερα δώρα του Θεού στον άνθρωπο, μία μεγάλη ευεργεσία, από την οποία ο καθένας μπορεί να ωφεληθεί, φτάνει μόνο να το θελήσει.

Η Αγία Γραφή είναι η θεία σοφία, μια σοφία τόσο θαυμαστή, ώστε μπορεί να την κατανοήσει και ο πιο απλός κι αγράμματος άνθρωπος. Γι’ αυτό ακριβώς πολλοί απλοί άνθρωποι, διαβάζοντας ή ακούγοντας την Αγία Γραφή, έγιναν ευσεβείς και έλαβαν το Άγιο Πνεύμα, ενώ απεναντίας άλλοι, και μάλιστα μορφωμένοι, μελετώντάς την, πλανήθηκαν και χάθηκαν.

Αυτό έγινε, γιατί οι πρώτοι τη διάβαζαν με απλότητα καρδιάς, χωρίς ορθολογιστικά ψιλολογήματα, επιδιώκοντας να πλουτίσουν όχι σε γνώση ανθρώπινη, αλλά σε χάρη και δύναμη και Πνεύμα Θεού, ενώ οι δεύτεροι, νομίζοντας πως είναι σοφοί και πως τα ξέρουν όλα, ζητούσαν στη Γραφή όχι τη δύναμη και το Πνεύμα του Θεού, αλλά τη σοφία του κόσμου.

Οι Άγιοι Πατέρες διά την Κυριακήν της Πεντηκοστής – Διδαχές

Ὁ ἅγιος Φιλάρετος Μόσχας σὲ ὁμιλία του στὴν Κυριακή τῆς Πεντηκοστῆς λέει: «Μετὰ τὴν πτώση τοῦ ἀνθρώπου, καί, μὴ ὄντας ὁ ἄνθρωπος σὲ θέση νὰ ἀντέξει τὸ ἄκτιστο φῶς, “ἐκρύβη ἀπὸ προσώπου Κυρίου τοῦ Θεοῦ” καὶ ὁ Θεὸς ἀποτραβήχτηκε ἀπὸ τὸν ἄνθρωπο, ἀπὸ φόβο μήπως ἐκμηδενίσει τὸν παραβάτη μὲ τὴν ἁγία παρουσία Του.

Τότε ἦταν ποὺ Ἐκεῖνος ὄντας Ἕνας σὲ Τρία Πρόσωπα, ἀπὸ ἀνείπωτο ἔλεος πρὸς τὸ ἀποξενωμένο ἄνθρωπο τὸν πλησίασε μὲ διαδοχικὲς ἀποκαλύψεις, ὥστε “ἡ χάρις τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ ἡ ἀγάπη τοῦ Θεοῦ καὶ ἡ κοινωνία τοῦ Ἁγίου Πνεύματος”, νὰ μπορέσει νὰ αὐξηθεῖ καὶ γιὰ ἀκόμη μία φορὰ νὰ ἀνυψώσει τὸν πεπτωκότα ἄνθρωπο…

Πρέπει νὰ δοῦμε τὴν κάθοδο τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ὄχι μόνο σὰν ἕνα θαῦμα ποὺ δόξασε τὴν Ἀποστολικὴ Ἐκκλησία, ἀλλὰ σὰν ἕνα γεγονὸς ποὺ συνδέεται οὐσιαστικὰ μὲ τὴν σωτηρία μας» (1).

Κυριακή της Πεντηκοστής (Άγιος Νικόλαος Βελιμίροβιτς)

(Ευαγγέλιο: Ιωάν. ζ΄37-53, η΄1, 2, Πράξ. β΄1-11)

Όταν βάζουν ένα σπόρο στη γη, για ν’ αναπτυχθεί πρέπει να τον αγγίξει η δύναμη της ζέστης, καθώς και το φως.
Όταν φυτεύουν ένα δέντρο, πρέπει να το αγγίξει η δύναμη του ανέμου, για να το κάνει δυνατό, να ριζώσει.
Όταν κάποιος φτιάχνει ένα σπίτι, αναζητεί τη δύναμη της προσευχής, για να το καθαγιάσει.
Ο Κύριος Ιησούς Χριστός έσπειρε τον πολυτιμότερο σπόρο στον αγρό αυτού του κόσμου. Και χρειαζόταν η δύναμη του Αγίου Πνεύματος να τον αγγίξει, να τον ζεστάνει και να τον φωτίσει, για ν’ αναπτυχθεί.
Ο Υιός του Θεού φύτεψε το Δέντρο της Ζωής στους άγριους κι ακαλλιέργητους αγρούς του θανάτου. Ο δυνατός άνεμος του Πνεύματος ήταν αναγκαίος για να πνεύσει πάνω του και να καθαγιάσει το Δέντρο της Ζωής.