Ἡ Θεοσκέπαστη, Βενέζης Ἠλίας

[…] Ἄξαφνα ψίθυρος σιγονότατος, ψαλμωδία κατανυκτική, φωνὴ ἱκέτις, μπερδεύοντας μὲ τὴ φωνὴ τῆς ἐρημίας καὶ τῆς θαλάσσης, ἔφτασε στ᾿ αὐτιά μας. Χείλη γυναικεία ἔψελναν ὕμνους χριστιανικούς. Κάτω ἀπ᾿ τὰ ἐρείπια τοῦ κάστρου τῶν Φράγκων, ἡ ταπεινὴ μελωδία τῆς Ὀρθοδοξίας, βεβαίωση τῆς συνέχειας, τί συγκίνηση ποὺ ἦταν!

Σὰν νὰ μᾶς ἔσεισε ἀγέρας βίαιος. Κάμαμε ἀκόμα λίγα βήματα. Καὶ τότε πρόβαλε μπρὸς στὰ μάτια μας, ὅραμα θαμπωτικό, ἀλησμόνητο γιὰ πάντα, ἄσπρο, πάλλευκο: ἡ «Θεοσκέπαστη». Πάνω ἀπ᾿ τὰ κρεμαστὰ νερά, στὸν ἄγριο βράχο, πάνω ἀπ᾿ τὸ ἡφαίστειο.

Οἱ ὕμνοι τώρα ἔρχονται πιὸ καθαροί. Προχωρήσαμε, μπήκαμε στὴ Θεοσκέπαστη. Κατακάθαρο, γυμνό, κατάγυμνο ἦταν τὸ ξωκκλήσι, καθὼς ὅλα τὰ ξωκκλήσια τῶν Ἑλλήνων. Μονάχα ἕνα ξυλόγλυπτο, παλιό, παμπάλαιο τέμπλο. Καὶ μπρὸς στὸ Ἱερό, κάτω ἀπ᾿ τὸ φαγωμένο τέμπλο, γονατισμένες πάνω στὶς πλάκες, μὲ σκυφτὸ κεφάλι, ἀποτραβηγμένες στὴ δέησή τους, μονάχες μὲ τὸν ἑαυτό τους καὶ μὲ τὸ Θεό, ξιπόλυτες, οἱ μαυροφορεμένες γυναῖκες, ποὺ εἴχαμε δεῖ ἀπὸ μακριά, ἔψελναν. Ἡ μιὰ διάβαζε τὰ τροπάρια ἀπ᾿ τὴ Σύνοψη, οἱ ἄλλες, οἱ ἀγράμματες, μουρμούριζαν μαζί της. Εἶχαν ἀνάψει τὰ καντήλια, ἔξω ἦταν τὸ πέλαγο, τὰ «συστήματα τῶν ὑδάτων» ὅλα ἦταν κατάνυξη κ᾿ ἐρημιά. Οἱ γυναῖκες λέγαν τὴν Ἀκολουθία τοῦ Μικροῦ Παρακλητικοῦ Κανόνος:

Γιατί ευλογούνται τα σταφύλια την Εορτή της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος; (6 Αυγούστου)

  Γ. Σκαλτσή. Καθηγητού Α.Π.Θ-Απόσπασμα

….Η ΕΥΛΟΓΙΑ τῶν σταφυλιῶν κατὰ τὴ Μεταμόρφωση κατανοεῖται μέσα ἀπὸ τὶς θεολογικές, ἀνθρωπολογικὲς καὶ κοσμολογικὲς διαστάσεις τῆς ἑορτῆς αὐτῆς.

῾Ο Κύριος «ἡμέρας ἓξ» ἢ «ὡσεὶ ἡμέρας ὀκτώ», μετὰ τὴν πρόρρηση τοῦ Πάθους Του,«εἰς ὄρος ὑψηλόν… μετεμορφώθη ἔμπροσθεν αὐτῶν (Πέτρου, ᾿Ιακώβου καὶ ᾿Ιωάννου), καὶ ἔλαμψε τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ὡς ὁ ἢλιος, τὰ δὲ ἱμάτια αὐτοῦ ἐγένετο λευκὰ ὡς τὸ φῶς».

Αὐτὸς εἶναι ὁ Δημιουργὸς τοῦ κόσμου, ἀλλὰ καὶ ὁ κυρίαρχος τῶν ἐσχάτων. Αὐτὸς εἶναι ἡ ἄμπελος «ἐν οὐρανοῖς μὲν ἔχουσα τὴν ρίζαν, ἐπὶ γῆς δὲ τὰ κλήματα· ἄμπελος κλαδευομένη τὸ σῶμα, ἀλλ᾿ οὐ τὴν ρίζαν· ἄμπελος μετὰ τρίτην ἡμέραν τοῦ κλαδευθῆναι βλαστάνουσα τὸν βότρυν τῆς ἀναστάσεως».

Εἶναι φυσικό, λοιπόν, μὲ τὴ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου νὰ φωτίζεται καὶ νὰ δοξάζεται ὁλόκληρος ὁ κόσμος.

Οἱ Κοινές Εὐχές στόν Ἅγιο Ἰουστῖνο τόν Φιλόσοφο

Οἱ Κοινές Εὐχές στόν Ἅγιο Ἰουστῖνο τόν Φιλόσοφο

Παν. Δ. Παπαδημητρίου, PhD
αʹ ἔκδοσις, 31/7/2026

(γιά καλύτερη ἐμπειρία ἀνάγνωσης, γιά τίς παραπομπές, τίς ἀναφορές, κτλ., δεῖτε παρακάτω τό PDF)

«Τό γάρ, Δεηθῶμεν, οὐ τοῖς Ἱερεῦσι λέγεται μόνον, ἀλλά καί τοῖς εἰς τόν Λαόν συντελοῦσιν», Ἅγ. Ἰωάννης Χρυσόστομος (+407)

  

Ὁ Ἅγιος Ἰουστῖνος ὁ Φιλόσοφος καὶ ἀπολογητὴς καὶ μάρτυρας ἔζησε τό 100-165 μ.Χ.. Στὰ συγγράμματά του μᾶς ἔχει ἀφήσει μερικὲς μαρτυρίες τῆς πρωτοχριστιανικῆς ἐκκλησιαστικῆς ζωῆς, τὶς ὁποίες σύγχρονοι Ὀρθόδοξοι τῆς δυτικῆς λειτουργιολογικῆς γραμμῆς 1 ἔχουν παρερμηνεύσει ὡς τάχα μαρτυρίες εἰς ἐπήκοον τῶν Ἱερατικῶν Εὐχῶν ἐν γένει.

  Σημειωθήτω ὅτι ὁ Ἅγιος Ἰουστῖνος δὲν συνέταξε λειτουργικὴ διάταξη, οὔτε λεπτομερὲς Εὐχολόγιον, ἀλλὰ τὸ κείμενό του ἔχει ἀπολογητικὸ χαρακτῆρα πρὸς αὐτοὺς ποὺ δίωκαν, κατεδίκαζαν ἀδίκως καὶ ὑπέβαλαν τοὺς Χριστιανοὺς σὲ χίλια δυὸ ἀκατονόμαστα Μαρτύρια. Ἀπευθύνεται πρὸς τὴ ρωμαϊκὴ ἐξουσία καὶ περιγράφει συνοπτικῶς τὴ λατρεία τῶν Χριστιανῶν, γιὰ νὰ ἀποκρούσει τὶς ἀνήκουστες συκοφαντίες ἐναντίον τους. 2 Ἡ περιγραφή του εἶναι ἄρα ἀπολογητική, ὄχι τελετουργική.

Το θαύμα της Αγίας Μαρίνας και το ψευδοβάπτισμα των παπικών

«… Ἡ Ἁγία Μαρίνα τήν θεράπευσε, ὅπως τῆς ὑπεσχέθη καί τῆς ὑπέδειξε ὅτι τό μυστήριον τοῦ “Βαπτίσματός” της, ὡς Ρωμαιοκαθολική, εἶναι ἄκυρον-ἀνυπόστατον… »

Διήγηση: Ὁ Οἰκονόμος τοῦ Ἱεροῦ Μετοχίου νήσου Κυρᾶς Παναγιᾶς Ἱερομόναχος Ὀνούφριος Ἁγιαννανίτης.

«Ἦταν ἡμέρα Σάββατον, τήν 15ην Αὐγούστου τοῦ 2020, ἡμέρα τοῦ Πανορθοδόξου ἑορτασμοῦ τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου. Εὑρισκόμεθα εἰς τήν νῆσον Κυρά Παναγία, Μετόχι τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Μεγίστης Λαύρας τοῦ Ἁγίου Ὄρους ἀπό τό ἔτος 993 μ.Χ., στίς Βόρειες Σποράδες, βορείως τῆς νήσου Ἁλοννήσου, 3 ὧρες διαδρομή μέ τό ψαροκάϊκο, ἀπό τό Πατητήρι ‒πρωτεύουσα τῆς Ἁλοννήσου‒ ἕως τήν Ἱεράν Μονήν Γενεσίου τῆς Θεοτόκου, στά ἀνατολικά τῆς νήσου Κυρά Παναγιά.

Ἡ δόξα με δαγκώνει (Άγιος Συμεών ο Νέος Θεολόγος)

Η ΔΟΞΑ μὲ δαγκώνει, κενή, μάταιητὰ δόντια της ἔμπηξε στὴν καρδιά μου,κι ὅταν ἦρθαν τ’ ἄγρια σκυλιά, τὸ πλῆθος τὰ θηρία,μὲ βρῆκαν νὰ κείτομαι καὶ μὲ κατασπάραξαν.

Ἡ τρυφὴ κι ὁ ἔπαινος τὸν μυελὸ καὶ τὰ νεῦρα μου διέσπασαν, τῆς ψυχῆς τὴ δύναμη καὶ προθυμία.Ὅσα μοῦ ἀφαίρεσαν, ἀλίμονο, πῶς νὰ τὰ γράψω ὅλα;

Ἀντὶ γι’ αὐτὰ μοῦ ‘βαλαν νἄχω ληστὲς τὴν οἴηση καὶ τὸν ὄκνο, τὴν ἡδονὴ καὶ τὴ μέριμνα πῶς ν’ ἀρέσω στοὺς ἄλλους, στ’ ἀντίθετα μ’ ἔσυραν καὶ μὲ διαμέλισαν.

Ἄλλοι τὴ σωφροσύνη παινεύοντας, τὴ νηφαλιότητά μου,ἄλλοι τὰ ἔργα μου, νεκρὸ μὲ κατάφεραν, οἴηση, τὸ παράδοξο πρᾶγμα, τὴ μεγάλη ἀπορία, σὲ μένα ἔσπειραν, τὸν καταβρωμισμένο.

Το θαύμα του Εσταυρωμένου στην Αγία Σοφία εν έτει 1200.

Ο Εσταυρωμένος αποτελεί παράδοση της Εκκλησίας μας

Η παρουσία του Εσταυρωμένου Κυρίου ημών Ιησού Χριστού όπισθεν της Αγίας Τραπέζης αποτελεί παράδοση της Εκκλησίας μας, γεγονός που επικυρώθηκε από την Εκκλησία της Ελλάδος με σχετική απόφαση το 2025, ενώ αδιαμφισβήτητα ως Ορθόδοξοι Χριστιανοί, την παράδοση αυτή έχουμε παραλάβει από τους σεβαστούς αγίους πατέρες της Εκκλησίας μας, καθώς μεγαλώσαμε με την όψη του Εσταυρωμένου εντός του Ιερού Βήματος.

Προς δόξα Θεού, αυτή η επί αιώνας παράδοση επισφραγίζεται και από την ίδια την ιστορία της Εκκλησίας μας, με δύο ιστορικά τεκμήρια που μαρτυρούν την παρουσία του Εσταυρωμένου Χριστού μας όπισθεν της Αγίας Τραπέζης. 

Η παρουσία του Εσταυρωμένου στην Αγία Σοφία από τον 6ο αιώνα

Στο Ιερό Βήμα της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη, διεσώζετο μεγάλη διάχρυσος Αγία Σταύρωσις από τον 6ο αιώνα μέχρι την Άλωση της Πόλης υπό των Λατίνων το 1204. Η Αγία Σταύρωσις (δηλ. ο Εσταυρωμένος Χριστός) βρίσκονταν όπισθεν της Αγίας Τραπέζης και πιο πίσω ήταν το Σύνθρονο. Η ιστορική αυτή απόδειξη περιγράφεται στο σύγγραμμα του Ευγενίου Μιχαήλ Αντωνιάδη (1908) “Έκφρασις της Αγίας Σοφίας” (σελ. 125-126).

Ἡ λειτουργική μας γλώσσα καὶ οἱ νέοι μας. Μεντζελόπουλος Σεραφεὶμ, Μητροπολίτης Πειραιῶς

Εἰσήγησις εἰς τὴν ἡμερίδα πού πραγματοποιήθηκε στὶς 17/4/2010, μὲ διοργανωτὴ τὴν Ἐνορία τῆς Ἁγίας Παρασκευῆς Ἀττικῆς καὶ θέμα: “Γλώσσα καὶ Λατρεία: νοησιαρχία ἢ μέθεξις;”

Τά τελευταία χρόνια ὅλο και πιο συχνά ἀκούγεται ὅτι οἱ νέοι δὲν ἐκκλησιάζονται ἐπειδὴ δὲν κατανοούν τά ὄσα λεγονται στὶς ἱερές ἀκολουθίες.

Ἡ λατρευτική γλώσσα κατανοεῖται ὡς τὸ μεγάλο ἐμπόδιο γιά τήν συμμετοχή τῶν νέων στὴ θεία Λειτουργία καὶ πληθαίνουν οἱ φωνὲς ἐκείνων πού ζητοῦν ἐπίμονα ριζικὲς ἀλλαγές.

Νέοι καί λατρευτικὴ ζωὴ

Μία ἀφετηριακὴ ἐπισήμανση, ἀπαραίτητη για τήν συζήτησή μας, εἴναι ὅτι τό καίριο ζήτημα πού ἀπασχολεῖ ὅλους μας εἶναι τό τί πρέπει νὰ πράξουμε ὥστε νὰ ὑπάρξει ἀληθινὰ μία ἐνσυνείδητη συμμετοχὴ τῶν νέων στὴν λατρεία.

Αὐτὴ εἶναι ἡ οὐσία τοῦ θέματος στὰ πλαίσια τοῦ ὁποίου ἐντάσσεται καὶ ἡ ἐξέταση τοῦ ἂν θὰ βοηθοῦσε ἡ χρήση μεταφρασμένων λειτουργικῶν κειμένων στὴν λατρεία. Τούτη ἡ ἐπισήμανση πιστεύουμε πώς εἶναι ἀπολύτως χρήσιμη στὴ συζήτησή μας καὶ αὐτὸ γιατί στὶς μέρες μας ἡ λύση τῆς ἀντικατάστασης τῶν λειτουργικῶν κειμένων προβάλλεται ὡς μονόδρομος, ὡς ἡ μοναδικὴ λύση.

Φοβούμαστε ὅμως πώς ὄχι μόνο λύση δὲν ἀποτελεῖ, ἀφοῦ οὔτε τὰ ἐπιθυμητὰ ἀποτελέσματα φρονοῦμε πώς θὰ φέρει, ἀλλὰ ἀντιθέτως ἡ ἴδια ἀπὸ μόνη της θὰ ἀποτελέσει μέγα πρόβλημα, τὸ ὁποῖο θὰ δημιουργοῦσε πλῆθος δυσκολιῶν τόσο στὸ ἐπίπεδο τῆς λατρευτικῆς εὐταξίας ὅσο καὶ σὲ ἐκεῖνο τοῦ μηνύματος πού οἱ νέοι θὰ προσλάβουν ἀπὸ τὴν κίνηση αὐτή.

Τα αντίφωνα και οι ευχές που τα συνοδεύουν Άγιος Νικόλαος Καβάσιλας

Τα αντίφωνα και οι ευχές που τα συνοδεύουν

Άγιος Νικόλαος Καβάσιλας 

Όσο ο διάκονος απευθύνει τις αιτήσεις και ο ιερός λαός προσεύχεται, ο ιερεύς στο άγιο βήμα λέγει με χαμηλή φωνή και μόνος του ευχή για τους παρισταμένους και για τον άγιο ναό, να χυθούν επάνω τους πλούσια τα ελέη και οι οικτιρμοί του Θεού. Τέλος, προσθέτει και την αιτία, για την οποία αυτός ζητεί και ο Θεός θα χορηγήσει ό,τι είναι δίκαιο: όχι διότι είναι άξιοι αυτοί που πρόκειται να λάβουν, όχι διότι είναι δίκαιο να λάβουμε εμείς, αλλά διότι «Σοι πρέπει πάσα δόξα, τιμή και προσκύνησις». Για τη δική Σου δόξα, λέγει, σε παρακαλώ γι’ αυτά. Διότι το να δείξεις σ’ εμάς τους ανάξιους τέτοια φιλανθρωπία προς δική Σου δόξα αποβαίνει. Και αυτός ο τρόπος να δοξάζεσαι σου αρμόζει, σύμφωνα με το λόγο του μακαρίου Δαβίδ: «Μη σ’ εμάς, Κύριε, μη σ’ εμάς, αλλά στο όνομά Σου δώσε δόξα» (Ψαλμ. 113:9).

Ἑορτάζωμεν! Ἅγιος Ἰωάννης Χρυσόστομος

Ἦρθαν οἱ ἅγιες ἑορτές. Καί τίς χαιρόμαστε. Καί τίς ἀπολαμβάνομε ὅσο πιό καλά μποροῦμε. Καί μέσα μας, καί καμμιά φορά καί φωναχτά μεταξύ μας, τό λέμε:

-Ὤ, νά ἦταν ὅλος ὁ χρόνος μιά γιορτή!

Τό λέμε. Καί νομίζομε, πώς εἴμαστε πολύ ἀπαιτητικοί.

-Μακάρι! Ἀλλά δέν γίνονται αὐτά.

* * *

Ἔτσι μᾶς φαίνεται. Καί μεταξύ μας συμφωνοῦμε. Ἀλλά δέν συμφωνεῖ μαζί μας ἕνας πολύ μεγάλος καί σοφώτατος ἅγιος• ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος. Λέγει:

Ἄν θέλετε, μπορεῖτε νά ἔχετε ἑορτή ὁλοχρονίς. Ναί, μπορεῖτε νά ἔχετε ἑορτή ὄχι γιά κάποιες ὧρες καί στιγμές, ἀλλά συνεχῶς καί ὁλοχρονίς.

Μᾶς τό λέγει ὁ ἅγιος ἀπόστολος Παῦλος: «Ἑορτάζωμεν», μᾶς λέγει! Καί ἐμεῖς ἀποροῦμε: Τί λές, Παῦλε; Τί νά γιόρταζαν οἱ ἄνθρωποι ἐκεῖνοι, οἱ παραλῆπτες τῆς ἐπιστολῆς Σου; Τί γιορτές νά ἔκαναν, ἀφοῦ ἀκόμη δέν εἶχαν θεσπισθῆ; Καί ποῦ καί πῶς νά τίς ἑόρταζαν, ἀφοῦ ζοῦσαν, μιά χουφτίτσα Χριστιανοί, μέσα σέ μιά θάλασσα εἰδωλολατρῶν;

Ἄλλο ἤθελε ὁ Παῦλος, νά τούς εἰπεῖ καί νά μᾶς εἰπεῖ. Τί;

Ἡ νηστεία τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων. Αὐγουστῖνος Ν. Καντιώτης Μητροπολίτης Φλωρίνης (+)

Μία ἀκόμη περίοδος νηστείας εἶναι ἡ λεγόμενη νηστεία τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων. Ὀνομάζεται ἔτσι διότι προηγεῖται τῶν δύο ἀποστολικῶν ἑορτῶν: τῆς ἑορτῆς τῶν Ἁγίων πρωτοκορυφαίων Ἀποστόλων Πέτρου καὶ Παύλου (29 Ἰουνίου) καὶ τῆς “Συνάξεως τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων” (30 Ἰουνίου).

Ἡ χρονικὴ διάρκεια αὐτῆς τῆς νηστείας εἶναι μεταβλητὴ ἐπειδὴ ἡ ἔναρξή της ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν κινητὴ ἑορτὴ τοῦ Πάσχα.

Ἀρχίζει τὴν Δευτέρα μετὰ τὴν Κυριακὴ τῶν Ἁγίων Πάντων καὶ λήγει σταθερὰ τὴν 28η Ἰουνίου. Κατὰ τὸ ἰσχῦον (νέο) ἡμερολόγιο δὲν ὑπερβαίνει ποτὲ τὶς 30 ἡμέρες. Ὑπάρχει ἀκόμα καὶ περίπτωση (ὅταν τὸ Πάσχα ἑορτάζεται μεταξὺ 5 καὶ 8 Μαΐου) νὰ μὴν ἔχουμε καθόλου νηστεία.

Κατὰ τὴν περίοδο τῆς νηστείας αὐτῆς δὲν καταλύουμε κρέας, γαλακτερὰ καὶ αὐγά, ἐνῶ ἐπιτρέπεται ἡ κατάλυση ψαριοῦ. (Φυσικὰ πάντοτε ἐκτὸς Τετάρτης καὶ Παρασκευῆς).

« Εγώ εξομολογούμαι στην εικόνα ; ; ; »

π. Αυγουστίνος Βλάχος

 Ένα βίντεο στα κοινωνικά δίκτυα, έγινε αφορμή ν' ακουστεί ξανά μια φράση που, αν είμαστε ειλικρινείς, όλοι όσοι ζούμε μέσα στην Εκκλησία την έχουμε ακούσει πολλές φορές: «Εγώ εξομολογούμαι στην εικόνα». Συνήθως αυτή η φράση λέγεται με μια αίσθηση αυτάρκειας, σαν να θέλει ο άνθρωπος να πει ότι δεν χρειάζεται να περάσει μέσα από τη σχέση με τον πνευματικό, αφού μπορεί μόνος του να μιλήσει στον Θεό. Κάποιες φορές, όμως, πίσω από τη φράση αυτή υπάρχει και κάτι πιο βαθύ και ανθρώπινο: Mια ντροπή, ένας φόβος, μια παλιά κακή εμπειρία ή απλώς η αδυναμία του ανθρώπου να φανερώσει σ' άλλον άνθρωπο όσα τον βαραίνουν. Γι' αυτό το θέμα θέλει λεπτότητα. Δεν χρειάζεται χλευασμός. Χρειάζεται αλήθεια, κατήχηση και λίγη περισσότερη εκκλησιαστική εμπειρία.

 Ας αρχίσουμε απ' το πιο απλό: Μπορεί ένας άνθρωπος να σταθεί μπροστά στην εικόνα Του Χριστού και να Του πει τον πόνο του; Φυσικά και μπορεί. Και πρέπει. Η εικόνα στην Ορθόδοξη Εκκλησία δεν είναι διακοσμητικό αντικείμενο, ούτε ένα θρησκευτικό σύμβολο για να συγκινεί απλώς τον άνθρωπο. Είναι μαρτυρία της ενανθρωπήσεως Του Θεού. Αφού ο Υιός και Λόγος Του Θεού, o Tέλειος Θεός, έγινε και Τέλειος Άνθρωπος, μπορούμε να Τον εικονίζουμε. Γι' αυτό και η Ζ' Οικουμενική Σύνοδος διατύπωσε τη γνωστή φράση ότι «η της εικόνος τιμή επί το πρωτότυπον διαβαίνει», δηλαδή η τιμή της εικόνας περνά στο πρόσωπο που εικονίζεται. Όταν λοιπόν ο πιστός στέκεται μπροστά στην εικόνα Του Χριστού, δεν μιλά σε ξύλο και χρώμα, μιλά στον εικονιζόμενο Κύριο. Εκεί μπορεί να κλάψει, να προσευχηθεί, να ζητήσει έλεος, να πει «Κύριε, αμάρτησα», να ανοίξει την καρδιά του χωρίς καμία επιτήδευση.

Ἡ εἰς ἐπήκοον ἀνάγνωση τῶν μυστικῶν Ἱερατικῶν Εὐχῶν τῆς Λειτουργίας ἀπό ἐμπειρικῆς ἀπόψεως

Ἡ εἰς ἐπήκοον ἀνάγνωση τῶν μυστικῶν Ἱερατικῶν Εὐχῶν τῆς Λειτουργίας ἀπό ἐμπειρικῆς ἀπόψεως

Παν. Δ. Παπαδημητρίου, PhD
αʹ ἔκδοσις, 28/5/2026

(γιά καλύτερη ἐμπειρία ἀνάγνωσης, γιά τίς παραπομπές, τίς ἀναφορές, κτλ., δεῖτε παρακάτω τό PDF)

«κλείσας τὴν θύραν σου πρόσευξαι τῷ Πατρί σου τῷ ἐν τῷ κρυπτῷ», Ματθ. ϛʹ 5-6
«μυστικῆς ἐπιτελουμένης Εὐχῆς» (Ἅγ. Γρηγόριος Νύσσης, 4ος αἰ.)
«μίαν μὲν τὴν πρώτην [Εὐχὴν] διὰ σιωπῆς», ΙΘʹ (19ος) Κανὼν τῆς Συνόδου τῆς Λαοδικείας

Χαρακτηριστικὸ τῶν Ὀρθοδόξων εἶναι ἡ τήρηση τῆς Παραδόσεως. Ἡ τήρηση τῆς Ἱερᾶς Παραδόσεως εἶναι Ἀποστολικὴ ἐντολή. Στήκετε, καὶ κρατεῖτε τὰς Παραδόσεις (Βʹ Θεσ. βʹ 15). Πάντα εὐσχημόνως καὶ κατὰ Τάξιν γινέσθω (Αʹ Κορ. ἰδʹ 40). Στὴν διακονία στὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία δὲν κάνει ὁ καθένας του κεφαλιοῦ του, ἀλλιῶς κοινῶς προτεσταντίζει. Ἡ Ἐκκλησία εἶναι «ἑπομένη τοῖς Ἁγίοις Πατράσι», ὄχι ἑπομένη ταῖς προσωπικαῖς γνώμαις ἑκάστου. Γιατί πρέπει νὰ τηρεῖται ἡ Παράδοση τῆς Ἐκκλησίας; Ἡ Ἱερὰ Παράδοση εἶναι ἡ ἀσφαλὴς ὁδὸς τῆς Ἐκκλησίας, ἡ ὁδὸς τῶν Ἁγίων Πατέρων, ἡ ἀσφαλὴς ὁδὸς τῆς θείας λατρείας, τῆς προσευχῆς, τῆς μετανοίας, τῆς καθάρσεως, τοῦ φωτισμοῦ καὶ τῆς θεώσεως.

π. Αθανάσιος Μυτιληναίος, Ψυχοσάββατο προ της Πεντηκοστής. Η ανάσταση των νεκρών

ΨΥΧΟΣΑΒΒΑΤΟ ΠΡΟ ΠΕΝΤΗΚΟΣΤΗΣ

Απομαγνητοφωνημένη ομιλία του μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου με θέμα:

«Η ΑΝΑΣΤΑΣΙΣ ΤΩΝ ΝΕΚΡΩΝ»

[Από τη σειρά: «Ομιλίες εις προσκυνητάς Θεσσαλονικείς» Δ97Α’]

 [Εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 13-6-1992] 

       Αν ο θάνατος, αγαπητοί μου, έθετε την τελική του σφραγίδα σε κάθε ανθρώπινη ύπαρξη, τότε, θα λέγαμε, ας αρχίσομε να θρηνούμε γι΄ αυτήν την φοβερή αιχμαλωσία μας εις τον κόσμον αυτόν. Τότε μόνιμο τραγούδι μας, μόνιμο, μάλλον, ελεγείο μας, ας είναι το «Ματαιότης ματαιοτήτων τα πάντα ματαιότης». Και μάλιστα όταν σήμερα, Ψυχοσάββατο προ της Πεντηκοστής, μάς ζωντανεύει αυτή η θέσις του θανάτου, η πραγματικότητα του θανάτου για να τα πούμε αυτά, τότε θα λέγαμε: «Γιατί να έρχονται νέοι άνθρωποι στον κόσμον αυτόν αφού θα πεθάνουν;».

Λειτουργικός συμβολισμός ή επικίνδυνη εκκλησιολογική ελαφρότητα;

Όταν η «ευγένεια» τραυματίζει το εκκλησιαστικό αισθητήριο

Προκαλεί εύλογο προβληματισμό η επιλογή να εικονίζεται σε αρχιερατικό επιγονάτιο του Αρχιεπισκόπου Κρήτης Ευγενίου η μορφή Ρωμαιοκαθολικού Καρδιναλίου, έστω και αν αυτό συνδέεται με την παράδοση της τιμίας κάρας του Αποστόλου Τίτου ή κάποιου άλλου Αγίου της Εκκλησίας μας. Αν κάνουμε λάθος ας μας εξηγήσουν τι συμβολίζει γιατί μας έχουν έλθει από καιρό πολλά παράπονα πιστών που διερωτώνται που στοχεύουν όλα αυτά τα ανοίγματα.

Στην ορθόδοξη λειτουργική παράδοση τα άμφια και τα λειτουργικά σύμβολα δεν γίνεται να χρησιμοποιούνται για προσωπικές φιλοφρονήσεις ή διπλωματικές κινήσεις, αλλά πρέπει να φέρουν σαφές θεολογικό και εκκλησιολογικό περιεχόμενο. Για τον λόγο αυτό τέτοιες επιλογές δημιουργούν σύγχυση και σκανδαλισμό σε πολλούς πιστούς, οι οποίοι δυσκολεύονται να κατανοήσουν ποια είναι τα όρια μεταξύ τιμητικής ευγένειας και λειτουργικής υπερβολής.

Δυστυχώς, παρατηρείται συχνά μια μετάβαση από τη μία ακρότητα στην άλλη: από στείρες και φοβικές αντιδράσεις απέναντι σε οτιδήποτε σχετίζεται με τους Καθολικούς, έως κινήσεις που δίνουν την εντύπωση θεολογικής ελαφρότητας και άκριτου συμβολισμού. Η Ορθόδοξη Εκκλησία όμως δεν πορεύεται  με φοβικά σύνδρομα ή  με επικοινωνιακές υπερβολές, αλλά με διάκριση, σοβαρότητα και εκκλησιαστικό φρόνημα.

Αφιέρωμα της pemptousia.tv στο Ιερό Προσκύνημα του Αγίου Ιωάννου του Ρώσου στο Προκόπι Ευβοίας

Ο ναός του Αγίου Ιωάννη Ρώσου που βρίσκεται στο Προκόπι Ευβοίας είναι ένα από σημαντικότερα προσκυνήματα, όχι μόνο της Εύβοιας αλλά και ολόκληρου του Ελληνισμού. Τον βίο αλλά και τα αναρίθμητα θαύματα του Αγίου Ιωάννου του Ρώσου είχε περιγράψει στην pemptousia.tv, ο Ιερατικός Προϊστάμενος του Ιερού Προσκυνήματος, μακαριστός π. Νικόλαος Βερνέζος.

Δείτε εδώ το αφιέρωμα: www.pemptousia.tv

Αφιέρωμα της pemptousia.tv στο Ιερό Προσκύνημα του Αγίου Ιωάννου του Ρώσου στο Προκόπι Ευβοίας - Pemptousia

Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΑΛΗΘΙΝΟΣ ΜΕΣΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ Ο ΝΕΟΣ ΙΣΡΑΗΛ ΤΗΣ ΧΑΡΙΤΟΣ (Σχόλιο σε βίντεο ραβίνου)

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΩΝ

Εν Πειραιεί τη 11η Μαΐου 2026

 

Ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΑΛΗΘΙΝΟΣ ΜΕΣΣΙΑΣ ΚΑΙ Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΟΥ Ο ΝΕΟΣ ΙΣΡΑΗΛ ΤΗΣ ΧΑΡΙΤΟΣ

(Σχόλιο σε βίντεο ραβίνου)

 

       Πριν λίγες ημέρες ένας ισραηλινός στρατιώτης στο Λίβανο φωτογραφήθηκε από συνάδελφό του να κομματιάζει με μανία και χαιρεκακία άγαλμα του Εσταυρωμένου Χριστού. Η αποτρόπαια είδηση σόκαρε τον χριστιανικό κόσμο, ο οποίος διαπίστωσε για μια ακόμα φορά τα πραγματικά αισθήματα του εβραϊσμού για το θείο πρόσωπο του Θεανθρώπου και Λυτρωτή του κόσμου Χριστού, για τον οποίο, αν και πέρασαν δύο χιλιάδες χρόνια, δεν καταλάγιασε η εχθρότητά του προς Αυτόν και συνεχίζει να μισεί, να εχθρεύεται και να συκοφαντεί Αυτόν, ο Οποίος, σύμφωνα με τον Προφήτη Ησαΐα, «ἀνομίαν οὐκ ἐποίησεν, οὐδὲ εὑρέθη δόλος ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ» (Ησ.53,9). Αυτόν ο Οποίος δεν έβλαψε κανέναν, αντίθετα «διήλθεν ευεργετών και ιώμενος πάντας» (Πραξ.10,38). Αυτόν ο Οποίος όλη η ζωή Του ήταν μια διαρκής ευεργεσία για τον λαό Του και χάραξε για ολόκληρη την ανθρωπότητα μια νέα πορεία ζωής, γενόμενος υπόδειγμα αγάπης και ηθικότητας και σύμφωνα με τον Απόστολο Πέτρο, μας άφησε «υπογραμμόν ίνα επακολουθήσητε τοις ίχνεσιν αυτού» (Α΄ Πέτρ.2,21). Καταφρονεί Αυτόν, ο οποίος υπήρξε ο κορυφαίος δάσκαλος του ανθρωπίνου πνεύματος, ώστε και αυτοί οι σύγχρονοί του Ιουδαίοι αναγκάστηκαν να παραδεχτούν και να ομολογήσουν ότι «Ουδέποτε ούτως ελάλησεν άνθρωπος ως ούτος ο άνθρωπος» (Ιωάν.7, 37-52. 8, 12)! Την εικόνα Αυτού λοιπόν κομμάτιασε ο ισραηλινός στρατιώτης και ανέβασε στα κοινωνικά δίκτυα το ιερόσυλο «κατόρθωμά» του! 

«Γάμος στη Δημοτική — Από το Μυστήριο στην Προσαρμογή»

«Γάμος στη Δημοτική — Από το Μυστήριο στην Προσαρμογή»

Η πρόσφατη τέλεση γάμου στη δημοτική γλώσσα από τον π. Αλέξανδρο Καριώτογλου και όσα έχουν προηγηθεί μέσα από δημόσιες παρεμβάσεις, συνεντεύξεις και δηλώσεις του συγκεκριμένου ιερέα περί «εκσυγχρονισμού» της Εκκλησίας, δεν αποτελούν έναγ μεμονωμένο περιστατικό.

Είναι ένα ακόμη σύμπτωμα μιας βαθύτερης κρίσης φρονήματος που εδώ και χρόνια επιχειρεί να μεταμορφώσει την Ορθοδοξία από εμπειρία μετανοίας και ασκήσεως σε μια θρησκεία προσαρμοσμένη στις απαιτήσεις της εποχής.

Υπάρχουν εποχές όπου οι εχθροί της Πίστεως εμφανίζονται έξω από τα τείχη.

Και υπάρχουν εποχές πιο επικίνδυνες και ύπουλες όπου εισέρχονται εντός των τειχών, ομιλώντας τη γλώσσα της αγάπης, της προόδου και της δήθεν ποιμαντικής ευαισθησίας.

Ζούμε δυστυχώς τη δεύτερη εποχή.

Ὑπάρχουν θαυματουργοὶ εἰκόνες; Θεοδωρόπουλος Ἐπιφάνιος Πρεσβύτερος(+)

Ἡμεῖς οἱ Ὀρθόδοξοι δὲν λατρεύομεν τὰς Εἰκόνας, οὔτε τοὺς Ἁγίους, οὔτε τοὺς Ἀγγέλους, οὔτε αὐτὴν τὴν Παναγίαν Μητέρα τοῦ Κυρίου. Μόνον τὸν ἐν Τριάδι Θεὸν λατρεύομεν. Τὸν Πατέρα, τὸν Υἱὸν καὶ τὸ Ἅγιον Πνεῦμα. 

Τιμῶμεν καὶ δοξάζομεν τοὺς Ἁγίους, τοὺς Ἀγγέλους, καὶ περισσότερον πάντων τὴν «Τιμιωτέραν τῶν Χερουβεὶμ καὶ ἐνδοξοτέραν ἀσυγκρίτως τῶν Σεραφείμ», τὴν Ἀειπάρθενον καὶ Παναγίαν Μητέρα τοῦ Σωτῆρος μας, ἀλλὰ λατρείαν δὲν ἀπονέμομεν οὔτε εἰς τὰ πρόσωπά των οὔτε εἰς τὰς Εἰκόνας των. Ἄλλο ἡ τιμὴ καὶ ὁ σεβασμὸς καὶ ἄλλο ἡ λατρεία.

Ὁ λαός μας, καθὼς καὶ ἄλλοι Ὀρθόδοξοι λαοί, θεωροῦν μερικὰς Εἰκόνας ὡς θαυματουργούς. Εἶναι αὐτὸ ἀλήθεια; Ὑπάρχουν ὅμως θαυματουργοὶ Εἰκόνες; Ἤ μᾶλλον: Εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχουν Εἰκόνες θαυματουργοί, Εἰκόνες ποὺ κάμνουν θαύματα;

Τοῦ Κυρίου δεηθῶμεν, οὔτε δεήθητι οὔτε δεήθητε (Μυστικές Εὐχές)

Τοῦ Κυρίου δεηθῶμεν, οὔτε δεήθητι οὔτε δεήθητε (Μυστικές Εὐχές)

Παν. Δ. Παπαδημητρίου, PhD

βʹ ἔκδοσις, 28/4/2026

(γιά καλύτερη ἐμπειρία ἀνάγνωσης, γιά τίς παραπομπές, τίς ἀναφορές, κτλ., δεῖτε παρακάτω τό PDF)

 «Μυστικῆς ἐπιτελουμένης Εὐχῆς» (Ἅγ. Γρηγόριος Νύσσης, 4ος αἰ.)

Στὴν Ἐκκλησία Τελετάρχης εἶναι ὁ Διάκονος.1 «Ὁ ρόλος τοῦ Διακόνου στή θεία λατρεία εἶναι μέ πολλή σοφία καθορισμένος. Ἐκτελεῖ χρέη τελετάρχου πρός δύο κατευθύνσεις [πολλάκις ταυτοχρόνως]·2 πρός τόν Λαόν καί πρός τόν Ἱερέα».3 Φυσικὰ ἀπουσίᾳ Διακόνου, σὲ Συλλείτουργο, ἕνας ἀπὸ τοὺς Ἱερεῖς ἀναλαμβάνει (μέσα ἀπὸ τὸ Ἱερό) τὴν προσφώνηση (ἐκφώνηση) τῶν Εὐχῶν τοῦ Διακόνου.

 Α. Τριῶν εἰδῶν Εὐχές στὴν Λειτουργία

Στὴν Θεία Λειτουργία ἔχουμε τριῶν εἰδῶν Εὐχές: 

Προσκύνημα στον Αϊ-Γιώργη τον Κουδουνά στη μαγευτική Πρίγκηπο

Χιλιάδες πιστοί, όχι μόνο χριστιανοί, αλλά και πολλοί μουσουλμάνοι, προσέρχονται κάθε χρόνο στη μνήμη του Αγίου Γεωργίου του Κουδουνά στην Πρίγκηπο της Κωνσταντινούπολης και περιμένουν υπομονετικά ατελείωτες ώρες, προκειμένου να προσκυνήσουν τη θαυματουργή εικόνα του, ζητώντας του να εισακούσει τις παρακλήσεις τους. Ο Άγιος Γεώργιος ο Κουδουνάς, έχει βοηθήσει πολλούς μουσουλμάνους με αγνές και καθαρές καρδιές να μεταστραφούν στην Ορθόδοξη Πίστη. Εμφανίζεται αρκετές φορές οδηγώντας τους στην Μια και Αληθινή Πίστη και προτρέπωντάς τους να βαπτιστούν ορθόδοξοι.

«Αϊ-Γιώργη μου, κάνε καλά τον πατέρα μου», «Αϊ- Γιώργη μου, κάνε τους γονείς μου να ξαναγαπήσουν», «Αϊ- Γιώργη μου, βοήθησέ με να εισαχθώ στο πανεπιστήμιο», «Αϊ-Γιώργη μου, βοήθησε με να βρω εργασία και να αποκτήσω σπίτι»….

Τα παραπάνω είναι λίγες από τις χιλιάδες παρακλήσεις που γίνονται στον Αγιο Γεώργιο τον Κουδουνά, από προσκυνητές όλων των εθνοτήτων και θρησκειών. Κυρίως όμως από Tούρκους, μουσουλμάνους. Και «ο άγιος τους φροντίζει όλους».

Το μοναστήρι είναι κτισμένο το 963 μ.Χ. όταν βασίλευε ο Νικηφόρος Φωκάς και είναι αφιερωμένο στον Αγιο Γεώργιο. Λέγεται δε ότι η εικόνα του Αγίου βρέθηκε από έναν βοσκό, καθώς ήταν σκεπασμένη από μια αρμαθιά κουδούνια, γι’ αυτό πήρε την ονομασία «Κουδουνάς».

Κατά την παράδοση και μέχρι σήμερα όσοι κάνουν τάμα παίρνουν ένα «κουδουνάκι» και όταν υλοποιείται το τάμα τους το επιστρέφουν, φέρνοντας στο μοναστήρι λάδι, χρήματα κ.λπ.