Του Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου
Η χαρούμενη επέτειος της ενώσεως της Επτανήσου με την μητέρα Ελλάδα ημερομηνιακά είναι κοντά με την θλιβερή επέτειο της αλώσεως της Βασιλεύουσας. Στην Κέρκυρα ο κεντρικός εορτασμός θύμισε Βυζάντιο. Τελέστηκε η Θεία Λειτουργία και η Δοξολογία προεξάρχοντος του Μητροπολίτου, ο οποίος φορούσε άμφια και μίτρα (στέμμα) - που φορούσαν ο Αυτοκράτορας της Ρωμιοσύνης και οι αξιωματούχοι της. Επλαισιούτο από πλήθος λαού, από σημαίες, λάβαρα, εξαπτέρυγα και από την ηγεσία των Ενόπλων Δυνάμεων. Και μετά η παρέλαση, την οποία κοσμούσαν και με τοπικές φορεσιές οι νέοι και οι νέες, ήταν και οι πολυπληθείς μπάντες, που ενίσχυαν μελωδικά τον πανηγυρικό τόνο.
Παρούσα και η πολιτική εξουσία δια του ανωτάτου άρχοντος, του Προέδρου της Δημοκρατίας κ. Κων. Τασούλα, θυμίζουσα τις καλές ημέρες των σχέσεων Εκκλησίας και Πολιτείας και αυτό που γράφει ο μέγας Βυζαντινολόγος Στίβεν Ράνσιμαν για τον Ιουστινιανό, ο οποίος υποστήριζε τη διάκριση μεταξύ του sacerdotium και του imperium και πίστευε πως η μεταξύ τους αρμονική σχέση είναι ουσιαστική για την ευημερία του κόσμου και ότι το ιμπέριουμ πάντοτε οφείλει να υποστηρίζει τις αποφάσεις και το κύρος του κλήρου. («Η Βυζαντινή θεοκρατία», Εκδ. «Δόμος», 1982, σελ. 51).
Μετά το 1204 και την πρώτη άλωση από τους «χριστιανούς» Ενετούς και Φράγκους η πίεση στη Ρωμέικη Αυτοκρατορία γινόταν όλο και πιο μεγάλη. Από τη μία οι στην Ανατολή οθωμανοί οσμανλήδες πίεζαν κατακτώντας εδάφη, και από την άλλη στη Δύση οι «χριστιανοί» πίεζαν να υποκύψουμε στον Πάπα και να απωλέσουμε την ταυτότητά μας, χωρίς να μας εγγυώνται ότι θα μας προστάτευαν από τον εξ Ανατολής κίνδυνο... Ο μεγαλοφυής ιστοριοδίφης Σπυρίδων Ζαμπέλιος περιγράφει με ακρίβεια και αντικειμενικότητα την προ της Αλώσεως κατάσταση:
«Οφείλει το γένος των Ελλήνων, παραιτούμενον των περί Ορθοδοξίας αξιώσεών του, και επί σκοπώ του να διαφυλαχθή από τους άκρους κινδύνους, να στρέψει όμμα συνδιαλλακτικόν προς την Δύσιν, να παραδεχθή τον Παπισμόν, να συγχωνευθή μετά των εσπερίων εθνών, να απολέση την αρχαιόγονον φύσιν του, να εξουθενηθή εις τον ωκεανόν των δυτικών εθνικοτήτων, να αποταχθή της αυθεντίας του παρελθόντος, να απεκδυθή της ιστορικής ηγεμονίας του και ταύτα πάντα χωρίς της βεβαιότητος ότι θέλει σωθή ποτέ από της ημέρας παρ’ ημέραν αναβαινούσης βαρβαρικής πλημμύρας. Ή μάλλον, οφείλει προς τον βάρβαρον μεν να παραχωρήση την αυτονομίαν, τον βυζαντινόν θρόνον, την πολιτείαν, εις εαυτό δε να φυλάξη την κατοχήν του θρησκεύματος, ως παλλάδιον εντός του οποίου ήθελε καταφύγει και κρυφθή ο σπόρος της ελευθερίας; Εις άλλας λέξεις, τί μέλλει να δώση βοράν εις τον της Ανάγκης αδυσώπητον δράκοντα; Την ύλην ή το πνεύμα; Να δώση το θρήσκευμα και την εν τω θρησκεύματι μέλλουσαν αναγέννησιν προς τους Δυτικούς, ή να παραδώση το μεσαιωνικόν ατελέστατον πολίτευμα προς τους διαδόχους του Οτμανίου; Δεξιόθεν κρημνός, αριστερόθεν τάφος. Τα εθνικά στοιχεία ηθέλησαν να ριφθώσιν εις τον κρημνόν κατά προτίμησιν, με την ελπίδα την προς τον Θεόν και την βοήθειαν της Ιστορίας». («Άσματα δημοτικά και μελέτη περί μεσαιωνικού Ελληνισμού», Κέρκυρα, 1852, ανατύπ. Βιβλιοπωλείο Διονυσίου Νότη Καραβία, Αθήνα, 1986, σελ. 503).
Από την Άλωση αρχίζει ο αγώνας επιβίωσης του Ελληνισμού. Μακρά η περίοδος, 400 χρόνια, σκλαβιάς και τυραννίας υπό αλλόθρησκο κατακτητή. Κατ’ αυτήν συνέβη το δυσκατόρθωτο για όλους τους λαούς της Γης, επιβίωσε το Έθνος χάρη στην Εκκλησία και τους πιστούς λαϊκούς, που διατήρησαν με θυσίες ζωντανές την γλώσσα και την ιστορία μας. Ο Σάμιος λόγιος Επαμεινώνδας Σταματιάδης (1835-1901) σημειώνει ότι δύο τάξεις υποβάσταξαν κατά τους χαλεπούς εκείνους χρόνους το βαρύ και δυσβάστακτο της Ελληνικής εθνότητος φορτίο, η Εκκλησία και οι αρματωλοί – κλέφτες. Ειδικότερα γράφει, μεταξύ άλλων: «Οι Έλληνες, ως Χριστιανοί, οφείλουν σεβασμό προς την αγίαν αυτών εκκλησίαν, ως έθνος όμως οφείλουν προς αυτήν και ευγνωμοσύνην, διότι υπό της αγάπης και προνοίας αυτής περιβαλλόμενοι διήλθον σώοι το σκιερό και ζοφώδες διάστημα τεσσάρων όλων αιώνων, υπ’ αυτής εκτρεφόμενοι με το μάνα της εις Θεόν πίστεως, παρηγορούμενοι με την αλάνθαστον παρηγορίαν της ελπίδος, θωρακιζόμενοι με τον αδιαπέραστον θώρακα της υπομονής, υποβασταζόμενοι τέλος με το έρεισμα της προς αλλήλους ευαγγελικής αγάπης». («Βιογραφίαι των Ελλήνων Μεγάλων Διερμηνέων», Αθήνησι, 1865, Ανατύπ. Εκδ. Πουρναρά, Θεσσαλονίκη, 1973, σελ. 8-10).
Ο Ελληνισμός δεν θα υπήρχε χωρίς το Βυζάντιο, υποστήριξε σε συνέντευξή της η βυζαντινολόγος Ελένη Γλύκατζη Αρβελέρ: «Τί είναι ο Νεοελληνισμός; Ορθοδοξία και ελληνική γλώσσα. Χωρίς το Βυζάντιο δεν θα υπήρχε Ορθοδοξία, όπως επίσης δεν θα είχε συντηρηθεί και διαδοθεί η ελληνική γλώσσα, η οποία δεν έγινε ποτέ νεκρή γλώσσα και μόνον οι Έλληνες τη μιλάμε, αφού δεν υπάρχουν ελληνογενείς γλώσσες, όπως υπάρχουν οι λατινογενείς».
Μια πλευρά του παρόντος έζησε η Κέρκυρα πριν από λίγες ημέρες, όπως την ζούμε οι περισσότεροι Έλληνες σε κάθε εθνική και θρησκευτική μας εορτή. Ο Ελληνισμός εκφράζεται έτσι ως συνέχεια του Βυζαντίου και με ευθύνη για τα πεπρωμένα του. Υπάρχει και η άλλη πλευρά. Την εκπροσωπούν οι οπαδοί του δυτικού «προοδευτισμού». Από τη μεταπολίτευση έως σήμερα υπάρχει μια αυξανόμενη πίεση από ολιγάριθμες, αλλά ισχυρές αντίθεες δυνάμεις στο εσωτερικό και στο εξωτερικό της χώρας, για περιθωριοποίηση της Εκκλησίας, για κατάργηση των συμβόλων που θυμίζουν το παρελθόν των Ελλήνων και προσχώρηση στον τύπο του δυτικού ανθρώπου, του αποδεχόμενου ή ανεχόμενου την εφαρμογή των ιδεολογιών του ηδονισμού, του ατομισμού και του μηδενισμού, που τις παραποιεί και τις μετατρέπει σε «δικαιώματα». Και είναι εντυπωσιακό ότι πολιτικοί και του κυβερνώντος Κόμματος, οπαδοί του Σημιτισμού, επιχειρούν να συνδυάσουν τα μη αναμιγνυόμενα, Εκκλησία και δυτικό «εκσυγχρονισμό».
Παράδειγμα ο 38ετής κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης. Μετά την πρόσφατη συνάντησή του στην Αθήνα με τον Οικουμενικό Πατριάρχη κ. Βαρθολομαίο δήλωσε: «Η σοφία, η νηφαλιότητα και το κύρος του αποτελούν διαρκή πηγή έμπνευσης και καθοδήγησης για την απαιτητική συνέχεια του έργου μας». Όμως τον Ιανουάριο του 2026 μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό ΣΚΑΪ είχε πει για τις αμβλώσεις: «Είναι αδιανόητο το 2026 να συζητάμε για το τί θα κάνει μια γυναίκα με το σώμα της, αυτά η χώρα μας τα έχει λύσει πολλές δεκαετίες πριν». Επισημαίνεται στον κ. Μαρινάκη πως η « έμπνευσή» του από τον Πατριάρχη δεν πρέπει να είναι επιλεκτική και κατά τη βούλησή του, αλλά οφείλει να είναι σύμφωνη με τα όσα αυτός πρεσβεύει. Αλλιώς η συνάντηση ήταν μια τυπική κοινωνική επαφή, που μπορεί να χρησιμοποιηθεί κατά τις προσεχείς εκλογές και η δήλωσή του χωρίς περιεχόμενο. Τα ίδια ισχύουν για όσους βουλευτές, ερήμην του λαού και κατά παράβαση των κανόνων της Φύσεως, της Ηθικής και της διδασκαλίας της Εκκλησίας, ψήφισαν υπέρ του γάμου των ομοφυλοφίλων, αλλά επιδιώκουν και καλές σχέσεις με τον κλήρο...
Ο εθνικός μας ποιητής Διονύσιος Σολωμός στον Εθνικό μας Ύμνο μιλάει για τα περασμένα μεγαλεία που έζησε ο Ελληνισμός και επισημαίνει πως διηγώντας τα είναι να κλαις για το πού κατάντησε… Ο στίχος του, από την πέμπτη στροφή του Ύμνου, αναφέρεται στην εποχή της τουρκοκρατίας, αλλά για κάποιους Έλληνες παραμένει επίκαιρος…-
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου