.jpg)
Με μια "τυμβωρυχική" φωτογραφία του αδικοχαμένου παιδιού και λεζάντες του τύπου «Επιστροφή στον Μεσαίωνα Η Εκκλησία αρνείται να κηδέψει ένα παιδί», στήθηκε για άλλη μια φορά το γνώριμο πανηγύρι της αντιεκκλησιαστικής χολής.Μόνο που, μέσα στην πρεμούρα τους να εκτοξεύσουν το δηλητήριό τους, κάποιοι ξέχασαν να αναφέρουν μια καθοριστική λεπτομέρεια.Η εξόδιος ακολουθία τελέστηκε τελικά από τον ίδιο τον Αρχιεπίσκοπο Κρήτης Ευγένιο!
Η κατωτέρω ειδική Ιερά Ακολουθία για την ταφή αβάπτιστου νηπίου Χριστιανών γονέων διαβάζεται, με Απόφαση της Ιεράς Συνόδου, όταν κηδεύονται αβάπτιστα νήπια επειδή κηδεύονται αβάπτιστα:
Ὁ ἱερεύς ποιεῖ εὐλογητόν καί ἀρξαμένης τῆς ἐκφορᾶς τοῦ νεκροῦ, ψάλλεται ὁ τρισάγιος ὕμνος μέχρι τοῦ ναοῦ ἤ τοῦ τάφου. Ἐκεῖ ἀρχόμεθα τοῦ ΡΙΗ´ ψαλμοῦ «Ἄμωμοι ἐν ὁδῷ…», ἄνευ αἰτήσεων καί ἐκφωνήσεων.
Ἀκολούθως λέγονται τά τροπάρια «Μετά πνευμάτων…» καί Ἀπόστολος καί Εὐαγγέλιον ἐκ τῆς Νεκρωσίμου Ἀκολουθίας εἰς Νήπια.
«ΕΥΧΗ ΕΙΣ ΠΕΝΘΟΥΝΤΑΣ»
«Κύριε Κύριε, ἡ τῶν θλιβομένων παραμυθία καὶ τῶν πενθούντων παράκλησις καὶ πάντων τῶν ἐν ὀλιγοψυχίᾳ ἀντίληψις ὑπάρχων, τοὺς τῷ πένθει τοῦ κοιμηθέντος συνεχομένους τῇ σῇ εὐσπλαχνίᾳ παραμύθησαι· πᾶν ἄλγος ἐγκείμενον εἰς τὴν καρδίαν αὐτῶν θεράπευσον καὶ τὸν δοῦλον σου τὸνδε (τὴν δούλην σου τὴνδε), ἐπ’ ἐλπίδι ἀναστάσεως κεκοιμημένον (ην), ἐν κόλποις Ἀβραάμ ἀνάπαυσον.
Σὺ γάρ εἶ ἡ ἀνάπαυσις τῶν σῶν δούλων καὶ Σοὶ τὴν δόξαν ἀναπέμπομεν, τῷ Πατρί καὶ τῷ Υἱῷ καὶ τῷ Ἁγίῳ Πνεύματι νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων· Ἀμήν».
Νεκρώσιμος ἀπόλυσις.
Κατατεθέντος δέ τοῦ νεκροῦ ἐν τῷ τάφῳ ὁ ἱερεύς ἐπιρρίπτει γῆν ἐπιλέγων· «Τοῦ Κυρίου ἡ γῆ καὶ τὸ πλήρωμα αὐτῆς…».
Τώρα το ερώτημα είναι:γίνεται κηδεία εαν το παιδί είναι αβάπτιστο;
To ερώτημα είναι καθαρά σχολαστικό. Ακαδημαϊκό. Ξεκινά με την προϋπόθεση ενός παραδείσου και μίας κόλασης πού αντιμετωπίζονται ως πραγματικοί τόποι ηθικής ανταμοιβής των καλών και δικαιικής τιμωρίας των πονηρών αντίστοιχα.
Έχουμε δηλαδή ως προϋπόθεση εδώ μία ειδωλολατρική δυτικής προελεύσεως “θεολογία” περί δικαιώσεως ή κολασμού των ανθρώπων.Περί κτιστού παραδείσου και κολάσεως και ηθικών προϋποθέσεων για την κατάταξη κάποιου. Αν δεχόμασταν αυτή την “εύκολη θεολογία”, δεδομένης της απονηρίας και αναμαρτησίας των αβαπτίστων βρεφών αυτά καταλήγουν αξιωματικά στον τόπο του παραδείσου, ενώ κρίνεται σαδιστικός, οδυνηρός και άδικος ο κολασμός τους, μόνο και μόνο επειδή υπάρχουν αφώτιστα, δηλ. αβάπτιστα.
Γνωρίζουμε από την Πατερική Θεολογία πώς το βάπτισμα είναι αναγέννηση του ανθρώπου στην βασιλεία του Θεού και από την Γραφή πώς “όποιος δεν αναγεννηθεί από πνεύμα και ύδωρ” δεν εισοδεύει στην βασιλεία του Θεού.
Επίσης ως “δεδομένο” λαμβάνουμε πώς παράδεισος και κόλαση δεν είναι κτιστοί τόποι, αλλά καταστάσεις. Είναι ο ΤΡΟΠΟΣ πού βιώνει ο καθένας μας τον Θεό, ως άκτιστο πυρ και άλλος μετέχει Αυτού παραδείσιος, άλλος απομακρύνεται κολασμένος στην αμεθεξία και την ακοινωνησία, γιατί αυτό το ίδιο άκτιστο πυρ- η άκτιστη ενέργεια είναι καυστική και όχι φωτιστική γι’αυτόν. Μας είναι επίσης παραδεδομένο πώς το Βάπτισμα απαλάσσει τον βαπτιζόμενο από την προπατορική κατάσταση της φθοράς στην οποία γεννώμαστε όλοι και όχι από την προπατορική νομική ενοχή του πρωταρχικού εδεμικού αμαρτήματος-αποστασία από τον Θεό,όπως φρονούν ιδία οι δυτικοί.
Συνεπώς τα αβάπτιστα βρέφη μην έχοντας συνείδηση μεθέξεως(αλλ’ούτε αυτό φρονώ είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε), ούτε ευκαιρία φωτίσεως(βαπτίσματος)-όπως οι άγιοι, δεν μετέχουν στον βαθμό των αγίων στον Παράδεισο, ούτε στον βαθμό των κολασμένων στην αμεθεξία, γιατί είναι αρτιγενή και απόνηρα κατά την πατερική ορολογία και ενώ έχουν από την ανθρώπινη φύση τους εξ άκρας γεννήσως τάση προς την αμαρτία(ουσία προπατορικού αμαρτήματος) δεν μπορούμε ωστόσο να τους καταλογίσουμε ηθικό αμάρτημα.
Τα βρέφη αυτά μετέχουν ή δεν μετέχουν του Θεού, όπως Αυτός μόνον γνωρίζει. Θα είμασταν δογματικά εσφαλμένοι αν μιλούσαμε για παράδεισο και κόλαση γι’αυτά τα βρέφη δεδομένου πώς ούτε εμείς οι ίδιοι δεν είμαστε σε θέση να εκτιμήσουμε τον δικό μας βαθμό μεθέξεως ή αμεθεξίας, είτε είμαστε φωτισμένοι είτε αφώτιστοι. Ασφαλώς αυτά τα βρέφη εντοπίζονται σε χώρον καλόν, στα χέρια του Πατέρα τους.
Όλοι είμαστε στα χέρια της αγάπης και της μέριμνας του Θεού. Άγιοι και κολασμένοι. Όλοι είμαστε υπό το βλέμμα του και μέσα στο σχέδιο της οικονομίας Του. Ας αφήσουμε τα αφώτιστα βρέφη στα χέρια του Θεού, αφού δεν μπορούμε εμείς οι ίδιοι να προεξοφλήσουμε την ίδια την κατάσταση μας.Παραλάβαμε το βάπτισμα από τα κυριακά χείλή ως προϋπόθεση ένταξης μας στην Βασιλεία, αλλά και την αγνωσία και την αδυναμία μας για τον εντοπισμό και την αξιολόγηση Κρίσης του Θεού. Ουκ εκπειράσεις Κύριον τον Θεόν σου.
Καταχωρούμε τις σχετικές απόψεις των αγίων Πατέρων, πού χωρίς να αποτελούν δόγματα της Εκκλησίας είναι όμως οι καθαρότερα αξιόπιστες μαρτυρίες περί του θέματος:
Το δε απειρόκακον νήπιον, μηδεμιάς νόσου των της ψυχής ομμάτων προς την του φωτός μετουσίαν επιπροσθούσης, εν τω κατά φύσιν γίνεται, μη δεόμενον της εκ του καθαρθήναι υγιείας, ότι μηδέ την αρχήν την νόσον τη ψυχή παρεδέξατο” (Αγ. Γρηγορίου Νύσσης: “Περί των νηπίων των προ ώρας αφαρπαζομένων” μέρος 8).
Πως αμαρτωλοί δι’ αυτόν κατεστάθησαν οι πολλοί; Τι προς ημάς τα εκείνου πταίσματα; πως δε όλως οι μήπω γεγενημένοι καταδεδικάσμεθα συν αυτώ, καίτοι Θεού λέγοντος. ουκ αποθανούνται πατέρες υπέρ τέκνων, ούτε τέκνα υπέρ Πατέρων, ψυχή η αμαρτάνουσα αυτή αποθανείται; Ουκούν ψυχή μεν η αμαρτάνουσα αυτή αποθανείται. Αμαρτωλοί δε γεγόναμεν δια της παρακοής του Αδάμ δια τοιόνδε τρόπον. πεποίητο μεν γαρ επί αφθαρσία και ζωή, ην δε αυτώ και ο βίος αγιοπρεπής εν τω παραδείσω της τρυφής, όλος ην και δια παντός εν θεοπτίαις ο νους, εν ευδεία δε και γαλήνη το σώμα, κατηρεμούσης απάσης αισχράς ηδονής. ου γαρ ην εκτόπων κινημάτων θόρυβος εν αυτώ. Επειδή δε πέπτωκεν υφ’ αμαρτίαν και κατώλισθεν εις φθοράν, εντεύθεν εισέδραμον την της σαρκός φύσιν ηδοναί τε και ακαθαρσίαι, ανέφυ δε και ο εν τοις μέλεσιν ημών αγριαίνων νόμος. Νενόσηκεν ουν η φύσις την αμαρτίαν δια της παρακοής του ενός, τουτέστιν Αδάμ. …..” (Αγ. Κυρίλλου Αλεξανδρείας: Ερμηνεία εις την προς Ρωμαίους Επιστολήν, Migne, P.G., 74, 788-789).
“Η γαρ άωρος τελευτή των νηπίων ούτε εν αλγεινοίς είναι τον ούτω του ζην παυσάμενον νοείν υποτίθεται ούτε κατά το ίσον τοις δια πάσης αρετής κατά τον τήδε βίον κεκαθαρμένοις γίνεται“ (Αγ. Γρηγορίου Νύσσης: Προς Ιέριον περί των προ ώρας αναρπαζομένων νηπίων, P.G. 46, 192).
“Μήτε δοξασθήσεται, μήτε κολασθήσεται παρά του δικαίου κριτού, ως ασφραγίστους μεν, απονήρους δε, αλλά παθόντας μάλλον την ζημίαν ή δράσαντας. ου γαρ όστις ου κολάσεως άξιος, ήδη και τιμής“ (Αγ. Γρηγορίου Θεολόγου: Λόγος μ΄. Εις το άγιον Βάπτισμα, P.G. 36, 389).
“Σας θυμίζω αυτό που λέει ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς ότι, όταν έπλασε ο Θεός τον άνθρωπο και τον έβαλε στον παράδεισο, και ο άνθρωπος είχε τα πάντα, προκειμένου να κάνει τον δρόμο αυτό που χρειαζόταν, για να ανδρωθεί, του έδωσε μία εντολή. Ήταν τέλειος ο άνθρωπος, όπως ένα νήπιο. Ένα νήπιο όλα τα έχει, αλλά είναι νήπιο. πρέπει να ζήσει, για να ανδρωθεί.” (Συμεών Κραγιόπουλου, Πρεσβύτερου: “Αδάμ, που εί;”, σελ. 125).
Ο Ιερός Χρυσόστομος παρατηρεί ότι βαπτίζουμε και τα νήπια “καίτοι αμαρτήματα ουκ έχοντα“, ώστε να προστεθή “αγιασμός, δικαιοσύνη, υιοθεσία, κληρονομία, αδελφότης του Χριστού τα μέλη είναι, το κατοικητήριον γενέσθαι του πνεύματος“
Η σκέψη επίσης ανατρέχει στη ρήση του αγίου Κοσμά του Αιτωλού, ο οποίος έλεγε χαρακτηριστικά, καλύτερα να πεθάνουν χίλια παιδιά βαπτισμένα παρά ένα αβάπτιστο, τονίζοντας την σημασία του μυστηρίου του βαπτίσματος, ως το μυστήριο που σηματοδοτεί την ανάκληση του Αδάμ (ανθρώπου) από τη φθορά κατά τον άγιο Μάξιμο.
Η Εκκλησία πάντοτε πορεύεται έχοντας ως οδηγό της του κανόνες των Συνόδων και των Πατέρων, οι οποίοι και αποτελούν τα αναγκαία πλαίσια που ορίζουν τις σχέσεις των ανθρώπων και εφαρμόζουν τα δόγματα της Εκκλησίας. Στόχος των ιερών κανόνων και της εφαρμογής τους είναι να οδηγούν τον άνθρωπο στην πνευματική ωρίμανση και στην εσωτερική ελευθερία από τα πάθη, στην κοινωνία με τον Τριαδικό Θεό και τους συνανθρώπους του.
Οι κανόνες εφαρμόζονται ή κατά ακρίβεια ή κατ’ οικονομία. Βέβαια η κατ΄ οικονομία εφαρμογή των κανόνων μπορεί να είναι είτε προς το αυστηρότερο, είτε προς το επιεικέστερο. Η οικονομία όμως της Εκκλησίας έναντι περιπτώσεων, οι οποίες χρήζουν ειδικής αντιμετώπισης, είναι πάντοτε δεδομένη. Η κατ’ οικονομία εφαρμογή των ιερών κανόνων και ποικίλων εκκλησιαστικών θεσμίων έρχεται να καλύψει όσα κενά δημιουργούνται και να θεραπεύσει τις προκλήσεις, οι οποίες ανακύπτουν, πάντα με διάκριση και σεβασμό. Μεταξύ αυτών των περιπτώσεων συγκαταλέγεται το ζήτημα της εκκλησιαστικής ταφής των αβαπτίστων, η οποία κανονικώς απαγορεύεται.
Η Νεκρώσιμος Ακολουθία είναι η προσευχή με την οποία η εκκλησιαστική κοινότητα αποχαιρετά το πρόσωπο που «έζησε» τον θάνατο. Με αυτήν η Εκκλησία προσεύχεται ως κοινότητα για την ανάπαυση της ψυχής του νεκρού και προβάλλει την αγάπη ως το μοναδικό απομεινάρι, ως το βασικό όπλο της κατά της κόλασης. Αν κόλαση είναι η μη βίωση της αγάπης, η αγάπη μέσω της προσευχής για τους νεκρούς είναι έμπρακτα η μάχη κατά της κόλασης, όπως σημειώνει σύγχρονος επίσκοπος της Εκκλησίας. Η Νεκρώσιμη Ακολουθία αναδεικνύει την εκκλησία ως αγαπητική ολότητα, όπου η σχέση των νεκρών και των ζωντανών εξακολουθεί να υπάρχει. Προβάλλεται με τον τρόπο αυτό η πίστη για την ύπαρξη του ανθρώπου που επιβιώνει ακόμα και μετά την επέλευση του θανάτου.
Για το αβάπτιστο νήπιο τα πράγματα είναι διαφορετικά από όσα ισχύουν για το συνομήλικό του βαπτισμένο. Βασικό κριτήριο αποτελεί η ιδιότητα του μέλους της Εκκλησίας, την οποία το αβάπτιστο στερείται. «Η λατρεία προσφέρεται υπό της Εκκλησίας και χάριν αυτής ως ευχαριστία προς Θεόν δια την ήδη παρασχεθείσαν και βιουμένη σωτηρίαν, αποκλειουμένου ούτως οιουδήποτε μη μέλους αυτής». Το βάπτισμα αποτελεί την απαραίτητη προϋπόθεση για την συμμετοχή του πιστού στην Εκκλησία. Η ιδιότητα του μη μέλους της εκκλησίας σε συνδυασμό με την αρχή της φιλανθρωπίας και της οικονομίας αποτελούν τους άξονες πέριξ των οποίων έχουν στοιχειοθετηθεί τα σχετικά κείμενα για τα αβάπτιστα θανόντα νήπια.
Η Εκκλησία λοιπόν κάνοντας χρήση της κατ’ οικονομίαν εφαρμογής των ιερών κανόνων και για λόγους φιλανθρωπίας επιτρέπει την τέλεση ειδικής νεκρώσιμης ακολουθίας για τα αβάπτιστα νήπια, υπό την απόλυτη προϋπόθεση τουλάχιστον ο ένας γονέας είναι χριστιανός ορθόδοξος και ότι εξαντλήθησαν όλες οι υπό της Εκκλησίας παρεχόμενες διευκολύνσεις (βάπτισμα ανάγκης / αεροβάπτισμα).
Η Εκκλησία όμως ακόμα και σε περιπτώσεις, όπως αυτή, που υπήρξε η αφορμή αυτών των γραμμών, κατά την οποία ούτε οι γονείς είναι γνωστοί, ούτε αν το παιδί είναι βαπτισμένο, εκφράζουσα την αγάπη της επιτρέπει την τέλεση τρισαγίου, προσευχομένη για την ανάπαυση του βρέφους, καθώς και την ευλογία του Δικαιοκρίτου Κυρίου. Ο θάνατος είναι φυσική ακολουθία της θνητότητας και της κτιστότητας, ως συνέπεια της πτώσης, που δεν οδηγεί όμως πλέον τον άνθρωπο στον αφανισμό, αλλά λειτουργεί ως μετάβαση στην όντως Ζωή. Η Εκκλησία στηρίζει τα μέλη της να αντιμετωπίσουν το φοβερό μυστήριο του θανάτου μέσα από την αναστάσιμη προοπτική της Εκκλησίας, η οποία στηρίζεται στο θρίαμβο του αναστημένου Χριστού πάνω στον θάνατο.
Ας δούμε όμως τι λέει και ο Άγιος Παΐσιος στο βιβλίο (Λόγοι Παϊσίου, τόμος Δ΄, Οικογενειακή Ζωή, Εκδ. Ιερού Ησυχαστηρίου "Ευαγγελιστής Ιωάννης ο Θεολόγος", σελ. 122-125)
-Γέροντα, μια μητέρα έχασε το παιδάκι της στον πέμπτο μήνα της κυοφορίας και στενοχωριέται,γιατί γεννήθηκε νεκρό και ούτε αεροβάπτισμα δεν μπόρεσαν να κάνουν.
-Αφού δεν έφταιγε η ίδια, ας έχη εμπιστοσύνη στο έλεος του Θεού.Έχει ο Θεός λογαριασμό για όλα αυτά τα παιδάκια.
-Η μητέρα μου, Γέροντα, μου είπε ότι το αδελφάκι μου πέθανε λίγες ώρες μετά την γέννησή του και δεν πρόλαβε να το βαπτίση.Της είπα να το πη στον Πνευματικό.
-Αφού ήθελε να το βαπτίση, αλλά δεν πρόλαβε, έχει ελαφρυντικά. Εδώ άλλες κάνουν εκτρώσεις και σκοτώνουν τα παιδιά τους.Την κρίση του Θεού δεν την ξέρουμε. Βαρύ αμάρτημα θα ήταν, αν από αμέλεια δεν βάπτιζε το παιδί και πέθαινε αβάπτιστο.Εσύ αντιμετώπισες το θέμα με την λογική. Αυτή είναι η θεολογία του ορθολογισμού.
Είπα κάποτε σε μια συντροφιά ότι ένα παιδάκι στην Βόρειο Ήπειρο το είχαν βαπτίσει τρεις φορές.
Μια φορά η γιαγιά, μια ο παππούς και μια η μάνα, κρυφά ο ένας από τον άλλον, γιατί ο καθένας το θεωρούσε αβάπτιστο.
Πετιέται τότε κάποιος και λέει: «Αυτό είναι αντικανονικό». «Βρέ, του λέω, δογματικά βάφτισαν το παιδί τρεις φορές;Τρείς φορές ευλογήθηκε αυτό το παιδί!».
-Γέροντα, ο Θεός οικονομάει να βλέπουν στον ύπνο τους οι άνθρωποι κεκοιμημένους συγγενείς τους και να συνομιλούν μαζί τους, για να βοηθηθούν στην πίστη, στην μετάνοια;
-Ναί, δεν σας έχω πει κι εγώ κάποιο περιστατικό; Ένας μοναχός στο Άγιον Όρος ήταν από ένα χωριό που βρισκόταν στο βουλγαρικό έδαφος και υπήρχαν εκεί πολλοί αβάπτιστοι. Μου είπε λοιπόν ότι, όταν ήταν λαϊκός και ήταν ακόμη αβάπτιστος, είδε στον ύπνο του το ανηψάκι του,
που είχε πεθάνει πριν από λίγο καιρό, να είναι έξω από ένα πολύ όμορφο περιβόλι και να κλαίη.
Μέσα στο περιβόλι ήταν πολλά παιδάκια που έπαιζαν χαρούμενα. «Γιατί δεν πας κι εσύ μέσα;», το ρώτησε.
«Πώς να πάω μέσα; Εγώ είμαι αβάπτιστο», απάντησε εκείνο.
Μετά από αυτό πήγε αμέσως και βαπτίσθηκε ο ίδιος και ύστερα διηγήθηκε στον παπά το όνειρο που είδε.
Έτσι οικονόμησε ο Θεός, για να καταλάβουν και οι άλλοι τί αξία έχει το Βάπτισμα.
Έπειτα άρχισαν να βαπτίζουν τα παιδιά τους σ’ εκείνο το χωριό.

Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου