Ο επί δεκαετίες επικεφαλής της Σιναϊτικής Αδελφότητας κάνει λόγο για συμφωνίες που, κατά την εκτίμησή του, οδηγούν στην απώλεια του ιδιοκτησιακού καθεστώτος της Μονής, προειδοποιώντας ότι οι μοναχοί κινδυνεύουν να καταστούν απλοί χρήστες και όχι κύριοι του ίδιου του μοναστηριού τους.
Οι διαπιστώσεις του είναι βαρύτατες.
Μιλά για μυστικές διαπραγματεύσεις, για εγκατάλειψη προηγούμενων συμφωνιών, για σχέδιο που μετατρέπει τους μοναχούς σε ουσιαστικούς «ενοικιαστές» του ίδιου τους του τόπου, ενώ δεν διστάζει να αναφερθεί ακόμη και σε «απόρρητη» συμφωνία μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου, η οποία –όπως υποστηρίζει– υπονομεύει το ιστορικό καθεστώς της Μονής.
Ιδιαίτερη αίσθηση προκαλεί η φράση του:
«Η Αίγυπτος βλέπει τουρίστες. Εμείς προσκυνητές. Εκείνοι μουσείο, εμείς θεοβάδιστο τόπο.»
Παράλληλα, καλεί τους μοναχούς να ενωθούν, να αφήσουν πίσω τις διαμάχες και, εάν χρειαστεί, να ξεκινήσουν διεθνή αγώνα για τη διάσωση της Αγίας Αικατερίνης.
Δεν είναι μια συνηθισμένη επιστολή.
Είναι μια δημόσια καταγγελία ανθρώπου που έζησε επί δεκαετίες στο κέντρο όλων των εξελίξεων.
Το μεγάλο ερώτημα
Υπάρχει όμως μια αλήθεια που δεν μπορεί να παρακαμφθεί.
Ο πρώην Αρχιεπίσκοπος Δαμιανός δεν είναι ένας εξωτερικός παρατηρητής.
Υπήρξε επί δεκαετίες ο ηγούμενος και Αρχιεπίσκοπος του Σινά. Ήταν ο άνθρωπος που κρατούσε στα χέρια του τη διοίκηση της Μονής, συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις, συνομιλούσε με κυβερνήσεις, γνώριζε καλύτερα από οποιονδήποτε το ιδιοκτησιακό καθεστώς, τις σχέσεις με το αιγυπτιακό κράτος και τις διεθνείς ισορροπίες.
Γι’ αυτό και γεννάται αναπόφευκτα ένα ερώτημα:
Γιατί αυτή η κραυγή αγωνίας ακούγεται σήμερα και όχι όταν υπήρχε ακόμη η δυνατότητα να ανακοπούν οι εξελίξεις;
Ο ίδιος σήμερα καταγγέλλει ότι η Μονή κινδυνεύει να μετατραπεί σε μουσείο.
Όμως πολλοί αναρωτιούνται μήπως η «κερκόπορτα» είχε ανοίξει πολύ νωρίτερα.
Μήπως οι λανθασμένοι χειρισμοί, οι εσωτερικές συγκρούσεις, οι προσωπικές επιλογές και η διοικητική πορεία των τελευταίων ετών οδήγησαν σταδιακά στο σημερινό αδιέξοδο.
Η Ιστορία δύσκολα γράφεται μόνο με τις τελευταίες πράξεις ενός έργου.
Δεν αρκούν οι διαπιστώσεις
Ο κ. Δαμιανός αποκαλύπτει ότι υπήρχε αρχική συμφωνία που αναγνώριζε πλήρη κυριότητα στη Μονή, υποστηρίζει ότι αυτή εγκαταλείφθηκε, επικρίνει την ελληνική και την αιγυπτιακή πλευρά και προειδοποιεί πως οποιαδήποτε συμφωνία χωρίς αναγνώριση της κυριότητας θα οδηγήσει σε ιστορική ήττα.
Περιγράφει ακόμη μια εναλλακτική πρόταση που –κατά τον ίδιο– θα μπορούσε να διασφαλίσει τα δικαιώματα της Μονής, ενώ ασκεί κριτική για τον τρόπο με τον οποίο ενημερώθηκε η αδελφότητα και για τις αποφάσεις που ελήφθησαν χωρίς τη συμμετοχή όλων των πατέρων.
Η παρέμβασή του έχει αναμφισβήτητη βαρύτητα λόγω της ιστορικής του διαδρομής. Ταυτόχρονα όμως δύσκολα αποφεύγεται το ερώτημα αν ορισμένες από τις εξελίξεις που σήμερα καταγγέλλονται θα μπορούσαν να είχαν αποτραπεί νωρίτερα, όταν ο ίδιος βρισκόταν ακόμη στο τιμόνι της Μονής και διέθετε το κύρος και τη θεσμική δυνατότητα να επιβάλει διαφορετική πορεία.
Διότι στην Ιστορία, όπως και στην Εκκλησία, η αλήθεια αποκτά μεγαλύτερη αξία όταν διατυπώνεται την ώρα που μπορεί ακόμη να αποτρέψει τα γεγονότα και όχι μόνο να τα καταγράψει.
Σήμερα, πάντως, οι καταγγελίες του πρώην Αρχιεπισκόπου Δαμιανού ανεβάζουν ακόμη περισσότερο το θερμόμετρο γύρω από το μέλλον της Αγίας Αικατερίνης του Σινά και καθιστούν επιτακτική την ανάγκη να υπάρξουν σαφείς και τεκμηριωμένες απαντήσεις από όλους τους εμπλεκόμενους
Ταυτόχρονα, όμως, δεν μπορεί να αγνοηθεί ότι ο άνθρωπος που σήμερα καταγγέλλει το αποτέλεσμα υπήρξε επί δεκαετίες βασικός διαχειριστής της ίδιας υπόθεσης.
Η ευθύνη δεν παραγράφεται
Η ιστορία της Αγίας Αικατερίνης δεν αρχίζει το 2026.
Οι εξελίξεις που σήμερα προκαλούν ανησυχία δεν γεννήθηκαν μέσα σε λίγους μήνες.
Είναι προϊόν μιας μακράς πορείας, στην οποία καθοριστικό ρόλο είχαν όσοι διοίκησαν τη Μονή.
Γι’ αυτό και η επιστολή του πρώην Αρχιεπισκόπου, όσο σημαντική κι αν είναι, αφήνει μια πικρή γεύση.
Διότι μοιάζει με κραυγή που ακούγεται όταν η φωτιά έχει ήδη επεκταθεί.
Η κοινωνία, ο εκκλησιαστικός κόσμος και ο ελληνισμός θα ήθελαν αυτή η φωνή να είχε υψωθεί νωρίτερα, όταν ίσως υπήρχε ακόμη χρόνος να αποτραπούν οι εξελίξεις.
Σήμερα, ασφαλώς, κάθε τεκμηριωμένη παρέμβαση υπέρ της ιστορικής Μονής είναι χρήσιμη.
Όμως η ιστορία θα καταγράψει όχι μόνο όσους διαπραγματεύθηκαν το μέλλον της Αγίας Αικατερίνης, αλλά και όσους, ενώ είχαν τη θεσμική ευθύνη και το κύρος να προστατεύσουν εγκαίρως τα κεκτημένα της, άργησαν να μιλήσουν.
Και όταν οι πρωταγωνιστές ενός τόσο μεγάλου κεφαλαίου της Ορθοδοξίας επιλέγουν να υψώσουν τη φωνή τους μόνο όταν οι εξελίξεις έχουν πλέον δρομολογηθεί, είναι αναπόφευκτο να τίθεται το ερώτημα: μήπως εκείνοι που σήμερα κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου είναι και εκείνοι που, με πράξεις ή παραλείψεις, άφησαν την κερκόπορτα να ανοίξει;
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου